عبد الحي بن الضحاك بن محمود الجرديزي ( گرديزى )
289
تاريخ گرديزى ( زين الأخبار ) ( فارسى )
منصور بن يزيد رشيد [ 1 ] پس خراسان مر منصور بن يزيد [ 2 ] را داد ، و او خال مهدى بود ، و منصور [ 3 ] پسر خويش سعيد را خليفت كرد ، و سعيد بخراسان آمد ، و اندر ذو القعده ( سنه تسع و سبعين و مائه . و منصور اندر ذو الحجه ) [ 4 ] سنه هذه بيامد . و اندر ولايت منصور ، حمزه بن ادرك [ 5 ] الخارجى بيرون آمد ، و به قهستان رفت ، و اهل قهستان هر چه حمزه خواست بدادندش و باز گشت . على بن عيسى ماهان [ 6 ] پس هارون خراسان ، مر على بن عيسى بن ماهان را داد ، و او پسر خويش يحيى را بر مقدمه بفرستاد ، و يحيى بن على اندر خراسان آمد ، به اول [ 7 ] سنه ثمانين و مائه . و ده سال اندر ولايت خراسان بماند . دبير او حفص بن منصور مروزى بود ، و حفص بمرد ، و از وى
--> [ ( 1 - ) ] هر دو : مرسيد ؟ [ ( 2 - ) ] منصور بن يزيد بن منصور بن خالد ( سنى ملوك 143 ) . [ ( 3 - ) ] هر دو : و مهدى پسر ؟ [ ( 4 - ) ] ب : كلمات بين قوسين ندارد . [ ( 5 - ) ] هر دو : ادرك ؟ طبرى 10 ر 65 حمزه بن اترك السجستانى . در تاريخ بيهق حمزه بن آذرك است ، كه خروج او در تاريخ سيستان 181 ه . است . چون ريشهء اين كلمه در اوستا آتر و آترش و در پهلوى آتور و آترش و در فارسى آذر و آدر و اخيرا آتش بود ، پس اترك و آذرك و ادرك همه يكيست . [ ( 6 - ) ] هر دو : هامان ؟ اما على بن عيسى بن ماهان ( نام عجمى نه هامان سامى ) از مشاهير سرداران لشكرى عصر الرشيد و الامين است كه امين را بخلع مأمون گماشت ، و او با 40 هزار لشكر در مقابل عساكر مأمون بر آمد ، ولى طاهر بن حسين پوشنگى قوماندان لشكر مأمون او را در رى بشكست و خود ابن ماهان درين جنگ كشته شد 195 ه . ( الاعلام 5 ر 133 ) . [ ( 7 - ) ] سنى ملوك 143 روز پنجشنبه 2 جمادى الآخره سنه 180 ه .