عبد الحي بن الضحاك بن محمود الجرديزي ( گرديزى )
200
تاريخ گرديزى ( زين الأخبار ) ( فارسى )
آن فتنه و شورش بنشست . و چون نوح بسمرقند آمد ، ابراهيم بنزديك او آمد ، و نوح دل به روى خوش كرد ، و از وى بدانچه كرده بود بپسنديد . المطيع للّه [ 1 ] ابو القاسم الفضل بن جعفر المقتدر بود ، چون وى بخلافت بنشست ابو الحسين احمد بن بويه همه اعمال مطيع را مضبط كرد ، و ضياع [ 2 ] بسيار كه پيش از آن خراب گشته ، و بفرمود تا جسر [ 3 ] بساختند بر دجله ، و اندر كار رعيت تظاهرهاى [ 4 ] نيكو كرد ، و رسم زندان و شكنجه و رسمهاى بد ، كه تركان نهاده بودند برداشت . و حسن بو الهيجارا [ 5 ] كه رئيس تركان بود ، ( و ) بموصل نشستى ، هم بر آن عمل داشت ، و جبايتى [ 6 ] وافر به روى نهاد ، كه هر ماه بخزينه [ 7 ] فرستد ، و على بن بويه [ 8 ] را عماد الدوله لقب كردند ، و بو الحسين را معز الدوله [ 9 ] و حسن را ركن الدوله [ 10 ] . و عهد ولايت خراسان ، نوح بن نصر را فرستاد ، و بروزگار مطيع
--> [ ( 1 - ) ] اين عنوان در هر دو نسخه نيست و جاى آن سپيد است . [ ( 2 - ) ] ضياع : جايداد زمينى . [ ( 3 - ) ] جسر : پل . [ ( 4 - ) ] هر دو : نقطه ندارد . [ ( 5 - ) ] در اين جا بر عكس صفحات گذشته اين نام صحيح است . [ ( 6 - ) ] اصل : جباببى ؟ ب : جباى ؟ ن : جنايت ؟ در پاورقى مىنويسد كه جنايت در اين جا بمعنى جريمه است در حالى كه قرائت ن سهو است ، اصل آن جبايت است ، كه مقصد از آن ماليات وافر باشد . و اصطلاح مالى جبايت و جابى در سازمان مالى و دفترى دورهء عباسى مشهور است . [ ( 7 - ) ] هر دو : بحرينه . [ ( 8 - ) ] عماد الدوله ابو الحسن على 320 - 338 ه . [ ( 9 - ) ] هر دو : معز الدوله . ن : سيف الدوله ؟ معز الدوله . ابو الحسين احمد امير بغداد 334 ه . بود و متن صحيح است . [ ( 10 - ) ] ركن الدوله ابو على حسن 328 - 366 ه .