عبد الحي بن الضحاك بن محمود الجرديزي ( گرديزى )
175
تاريخ گرديزى ( زين الأخبار ) ( فارسى )
المعتصم باللّه . . . . . . . . [ 1 ] كه مردمان سپاهان [ 2 ] و همدان و ما سبذان [ 3 ] اندر دين خرمى شدند و مذهب بابك خرم دين گرفتند [ 4 ] ، و لشكر انبوه بر بابك گرد [ 5 ] آمد . معتصم مر اسحق بن ابراهيم ( 76 ) را كه امير بغداد بود [ 6 ] بحرب ايشان فرستاد . او برفت و با خرم دين حرب كرد ، و شست هزار مرد را از ايشان بكشت و باقى بگريختند و زمين [ 7 ] ارمينيه [ 8 ] و آذربايجان [ 9 ] بستدند . و مردى بيرون آمد بطالقان مرو و نام او محمد بن القاسم بن محمد بن على بن
--> [ ( 1 - ) ] در اين جا باز كاتب اوايل احوال المعتصم را ننوشته است . و بجاى آن نقاط گذاشته شد . [ ( 2 - ) ] هر دو : سپاهيان ؟ طبرى : اصبهان . [ ( 3 - ) ] هر دو : ماسندان ؟ طبرى : ماسبذان . كه اصل آن ماه سبذان به فتحه سين و باء منسوب به ماه بود ( مراصد 1220 ) و اين شهر در جبال غربى ايران در نزديكى نهاوند و دينوار واقع بود ( فتوح البلدان ) . [ ( 4 - ) ] بابك خرمى در سنه 201 ه . در آذربايجان قيام كرد و تا يك مليون پيرو داشت ، مشرب او دنبالهيى از دين مزدك بود و قصد ملى داشت و با عرب تعصب شديد ميكرد ، وى در سنه 223 ه . بدست افشين سر لشكر معتصم از بين رفت ( الكامل ) . [ ( 5 - ) ] اصل : كرده ؟ ب : كرد ؟ [ ( 6 - ) ] هو اسحق بن ابراهيم بن حسين بن مصعب خزاعى حاكم بغداد در عصر مأمون و معتصم و واثق و متوكل ، كه در سنه 215 ه . مأمون او را به غزو روم فرستاد ، و در 218 ه . قلع بابكيان را نمود ، و در سنه 235 ه . در بغداد بمرد ( الكامل 7 ر 17 ) . [ ( 7 - ) ] هر دو : به زمين ؟ [ ( 8 - ) ] هر دو : ارمينه ؟ [ ( 9 - ) ] هر دو : آذربايجان ؟