وجه پنجم : آنكه منقولست كه اسكندر مدرجى « 1 » يافت در آنجا خطوطى مشتمل بر كيفيت بناى هرات كه حواريان عيسى « 2 » ( على نبينا و عليه الصلاة و الدعاء ) ساخته بودند بعد از بناى اول بر آن جمله كه : چون حواريان متفرق گشتند چهار كس از ايشان بهرات افتادند و بر خلاف مستولى شدند و داعيه نمودند كه هرات را كه در آن‌وقت ويران بود آبادان سازند و بواسطه كمى بضاعت و قلت استعداد ميسر نميشد تا سكندر چون بهرات آمد ايشان را نوازش فرموده خطوطى « 3 » كه يافته بودند بديشان نمود و هرات را عمارت فرمود . وجه ششم : آنست كه هرات را آن ذو القرنين ساخته كه ذكر او در كلام مجيد آمده « 4 » وجه هفتم : آنكه باره هرات را سه كس ساخته : سياوش ابن كيكاوس ديوار اندرون بركشيد . و اسكندر ديوار بيرون ساخته « 5 » و دارا بن دارا برجها را مدوّر

--> ( 1 ) - المدرج - بفتح الميم : الكتاب المطوى . و المدرج بضم الميم - الكتاب الملفوف . و الرقعة الملفوفه . جمع : مدراج . ( 2 ) - مج : عيسى عم . مك : عيسى على نبينا و عليه الصلاة و الدعاء . ( 3 ) - مج : خطوط . مك . س : خطوطى . ( 4 ) - مج : وجه ششم : آنست كه هرات را سه كس ساخته است كه ذكر او در كلام مجيد آمده ؟ مك : وجه ششم كه هرات را آن ذو القرنين ساخته كه ذكر او در كلام مجيد آمده . سيفى هروى در تاريخ‌نامه خود اسباب بناء بلده هرات را - منقول از كتاب فامى هشت وجه ذكر كرده گويد : « پنجم آنكه روايتيست كه شهر هرات را در عهد نمرود بن كنعان ساخته‌اند و هرات نام ملكيست از ملوك خراسان . ششم روايتيست كه اسكندر صندوقى يافت . . . هفتم روايتيست كه هرات را آن ذو القرنين ساخته است كه حق تعالى او را در كلام مجيد خود ياد فرموده است هشتم روايتيست كه ديوار بارهء هرات را سه كس ساخته است سياوش بن كيكاوس . . . » تاريخ‌نامه هرات - سيفى هروى ص 35 - 26 . » و چنانچه ملاحظه مىشود وجه هشتم يا از مصنف سهوا فوت شده و يا از قلم نساخ حذف شده است . و در بيان وجوه هشتگانه نيز در نسخه‌ها تخليطاتى واقع شده كه ظاهرا از آثار نساخ است . ( 5 ) - مج : سه كس ساخته و دارا بن دارا برجها مدوّر ساختد چيزى در ديوار باره . مك : سه كس ساخته سياوش ابن كيكاوس ديوار اندرون بركشيد . و اسكندر ديوار بيرون ساختد و دارا بن دارا برجها را مدوّر ساخته و جز وى ديوارى باره . ( كذا )