معين الدين محمد زمچى اسفزارى
282
روضات الجنات في اوصاف مدينه هرات ( فارسى )
بود ، و عمارت مزار بزرگوار سيد عبد إله و امير حسينى « 1 » قدس سرهما بموضع ( مصرخ ) او مىساخت كه پيش از اتمام آن تمام شد . ] ديگر : جوين « 2 » از بقاع مباركست و ابو المعالى جوينى كه به امام الحرمين « 3 » مشهور است « 4 » و سلطان ملكشاه سلجوقى را در حق او ارادة بكمال بوده « 5 » از آن ولايت ظهور يافته ، و در « 6 » كتاب عجايب المخلوقات آمده است : كه امام الحرمين
--> ( 1 ) - امير سيد حسينى از مردم فيروزآباد هرات و از سالكين مسالك اسرار يقين بود و سند خرقهء او بشيخ شهاب الدين سهروردى ميرسد . از تصانيف نثر و نظم او در معارف و اخلاق : « زاد المسافر » ، « روح الارواح » ، « كنز الرموز » ، « عنقاى مغرب » و « طرب المجالس » مىباشد . اين كتاب اخير به نثرى شيوا و دلكش به شكل مناظرهء جانوران و پرندگان بر اسلوب كليله و دمنه در اخلاق مدنى است . وفات او در 719 - ه بوده و مزار او در كهند ز هرات مزار است . و در مزارات هرات گويد : « مير سيد حسين بن ابى الحسين مشهور به سيد حسين علوى سند خرقهء او بشيخ بهاء الدين زكرياى ملتانى ميرسيده وفات او در 718 ه و قبر او در مصرخ در خلف قبر سيد عبد إله بن معاوية ابن عبد إله بن جعفر است » - مرصد الاقبال السلطانيه ورق 88 . ( 2 ) - جوين : ياقوت گويد : « جوين اسم كورة نزهة بين بسطام الى نيسابور و تسميها اهل خراسان ( كويان ) فعرّبت فقيل ( جوين ) ، حدودها متصلة بحدود بيهق و حدود جاجرم من جهة الشمال و قصبتها ( آزادوار ) - معجم البلدان - ج / 2 ص 162 ليپزيك . قزوينى مينويسد : « جوين ناحية بين خراسان و قهستان كثيرة الخيرات و هى اربعماية قرية على اربعماية قنات » - آثار البلاد - ورق 173 . ( 3 ) - ابو المعالى عبد الملك بن ابى محمد عبد إله بن يوسف الجوينى امام الحرمين از مشاهير ائمه و اعاظم دانشمندان خراسان . در فقه شافعى . و در اصول دين اشعرى است . از تصانيف مشهورهء او : « نهاية المطلب » . « الشامل » و « الارشاد » . در ماه ربيع الثانى سال 478 ه در نيشابور درگذشت . ( طبقات الشافعية - ابن سبكى ، ج / 3 ص 243 - 247 . آثار البلاد - قزوينى ، ورق 173 و 236 . معجم البلدان - ياقوت ، ج / 2 ص 166 . ( 4 ) - مج . مد : و سلطان . مك : سلطان . ( 5 ) - مج . مك : حق او ارادة بكمال بوده . مد : حق آن ارادت تمام داشته . ( 6 ) - مج : در كتاب عجايب . مك . مد : در عجايب .