قهرمان ميرزا عين السلطنه
7043
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى )
هرجا ديدند كتك زده ، حتى چند نفر را زخمى كردند . سپس خانهء حجة الاسلام آقا شيخ عبد النبى اجتماع نموده اجازه مىخواستند محله را خراب و تاراج كنند . آقا جلوگيرى كرد . آژان زياد در محله و اطراف آن گذاشتند . هنوز مسئله خاتمه نيافته است . امروز در مساجد اين مسئله مطرح بود و هردو را نسبت به حضرت اشرف مىدادند و ناسزا مىگفتند كه اهانت به اسلام شده ، اين مرد ديانت ندارد . چو آمد به موئى توانى كشيد * چو بگسست زنجيرها بگسلد قضيهء لرستان اما قضيهء ناگوار لرستان ، اگرچه رسميت به آن ندادند . جرايد هم جز فحش ، متلك جمهورى ، ضد جمهورى ، شعر نامربوط به اين و آن چيزى را درج نمىكنند ، جز اخبارى را كه وزارتخانهها بدهند . اما آنچه معروف است و همه مىگويند اين است كه امير لشكر غرب احمد آقا خان براى مهر على خان و شيخعلى خان و چند نفر ديگر از سركردگان ايلات قسم كلام اللّه خورده بود . پس از آنكه به اطمينان قسم شهر آمدند آنها را گرفت و روزى كه فرداى آن از خرمآباد حركت مىكرد چهارده نفر از سركرده و كدخدا و خانزاده [ را ] - كه آن دو نفر مذكور فوق هم جزو آنها بودند - دار زد و تيرباران كرد و جماعتى از زنهاى لر [ را ] كه اسير بودند به نظاميان و فوج ارامنه داد و با آنها بىعصمتى شد . نهب و غارت هم خيلى نمودند . خود امير لشكر گفته بود هشتاد هزار حشم از آنها غارت شد . چهل هزار قبضهء تفنگ از شهرى و ئيل گرفته شد . قزى خانم همشيرهء مهر على خان كه از زنهاى معروفه است و خودش يك رستم دستانى است به ميان تمام ايلات لرستان رفته به رسم خودشان لچك به سر خوانين انداخت و همه را قسم داد و متحد نمود . اهالى شهر خرمآباد كه نصف آن از ايلات است و البته همراه هستند ، نصف ديگر در قضيهء جمهورى علماى آن را تبعيد و تجار و كسبه را چوب و حبس و مصادره نمودند ، خصوصا اينكه نظاميان بناى هرزگى و بىعصمتى را گذاشته بودند به كلى منزجر و دشمن شده بودند و باطنا لرها را دعوت نمودند . از همه مهمتر اين است كه سردار اقدس والى پشت كوه ، امير مجاهد بختيارى با لرها متحد و همقسم شدهاند كه كمك با دولت ننمايند . لرها در اين موسم كه بايد به ييلاقات خود بروند شهر را تسخير و تمام نظاميان را مقتول و به سمت بروجرد و عراق حركت نمودند . چنين شهرت دارد كه غالب صاحبمنصبان را با اره سر بريدهاند و بدين زجر كشتهاند و از آن دويست نفر فوج ارمنى يك نفر باقى نگذاشتهاند .