عمل آمدند كه دخترهاى اشخاص باشند درجهء دوم بودند . زنهاى اواخر ناصر الدين شاه كه دخترهاى آن دخترها باشند تمام بىكمال و بيسواد [ ند ] ، اغلب خط فارسى را نمىتوانند بنويسند و بخوانند مثل همشيره‌زاده‌هاى من . ليكن اين ايام باز ترقى در علوم زنها حاصل شده بلكه علومات جديد را هم مىخوانند و مدارس زيادى هم در طهران داير است . اميدواريم تربيت حاصل كنند كه تا مادر به اعلم و باتربيت نباشد اخلاق حميده نداشته باشد اولاد خوب نمىشود . حالا ادبيت وسطى يا درجهء دوم از مكتوب همشيره معلوم مىشود كه عينا حتى در املاء هم تصرفى نشده درج مىشود و من اين مكتوبات را بيشتر براى آن مىنويسم تا سبك و روش نوشتجات اين عهد معلوم باشد . مكتوب همشيره « 1 » « تصدق وجود مباركت صد بار گردم اميدوارم وجود مبارك نواب و الا در كمال صحت و سلامت‌ست . از حال بنده بخاهيد شكر خدا سلامتى حاصل است . ملالى نداريم جز دورى آن وجود محترم . به حق خدا به اندازه‌ئى دلم از براى سركار تنگ شده كه هساب ندارد . ياده سركار مىكنم دلم زعف مىرود اين‌قدر كه دلم از براى سركار تنگ شود . وقتى كه نور چشمان رفته بودند فرنگ ابدا دلم اين‌قدر تنگ نشوده بود . قربان برادر بروم كه اين‌قدر عزيز است . تا حال دو عريظه عرض كردم جواب التفات نفرموديد . الهى سلامت باشيد . فراموشى ما نقلى نيست . بهتر كه در طهران خراب شده‌ام كه نباشيد چيزهائى كه نبايد به‌بىنيد نبينيد . صحبت‌ها كه همه مثل گرز است . الحمد للّه سركار تشريف نداريد به‌بىنيد يك اوظاعى هست ، عرض نكنم بهترست . خاهد گذشت . خوب بود خانم‌ها را مىبرديد يا پيش خودتان يا كه قزوين مىگذاشتيد بازم الحمد اللّه خيلى سخت نمىگذارنند . اما البته بهتر بود . ديگر بايد تشريف بياوريد يك ديدن بكنيد بازم مىخاهيد تشريف ببريد مختاريد . چون‌كه خيلى دل‌مان تنگ شوده . اگر بخواهم شهر ( شرح ) بدهم از اين مدت كه چه گذشته يك كتاب بايد عرض كنم . انشاء اللّه وقتى كه تشريف آورديد حضورن بايد عرض كرد . بازم مردم خيال رفتن حضرت عبدل عظيم را دارند آش پولوئى برپا كنند . بنظرم پول‌شان زياده شده ديگه چه خيال دارند دو سه روز است مىگويند آدم جمع مىشود كه بروند . خداوند بدبختى را از براى اهل ايران تمام كرده . صد هزار بار شكر بايد كرد كه الحمد اللّه همگى سلامت هستيم . آخر يك تورى مىشود . الحمد اللّه خانمهاى سركار سلامت‌اند . ماشاء اللّه ملك و روشن خانم خيلى

--> ( 1 ) - در املاى نامه ادنى تصرفى نشد .