قهرمان ميرزا عين السلطنه
3491
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى )
استقلال مورخهء هفدهم شعبان 1329 شمارهء 55 سال دوم . عرض و اخطار به عموم هموطنان . « پارسال پس از ورود به طهران چون مرامنامهء فرقهء محترمه اتفاق و ترقى را موافق و مطابق با نظريات سياسى خود يافته بودم آن را قبول نمودم ولى با تجربيات يك ساله و پيشآمدهاى ناگوار حاضره در بنده توليد يك عقيدهء ثابت و راسخى نموده كه عبارت از اين است : وجود فرق مختلفه سياسى تا چندين سال در ايران مضر بوده بلكه عموم آزاديخواهان بايد در تحت لواى مشروطيت ايران متفق شده يك مرتبه ريشهء استبداد و ارتجاع را قلعوقمع نموده شالودهء حكومت ملى را به روى يك اساس محكمى گذاشته از جزئيات صرفنظر كرده به اصلاحات اساسى كه گمان مىكنم در اجراى آنها اختلافى در ميان فرق مختلفه نباشد پرداخته ، پس از آن يك حكومت قوى مشروطه با يك قشون صحيح و منظمى تشكيل دادند در سر مسلك وزراء و مأمورين صحبت نمايند . پس از آن كه به وصول ماليات موجوده موفق شدند در سر مستقيم و غيرمستقيم بودن آن اختلاف نظر داشته باشند . پس از آنكه رنجبران را از غارت و چپاول يغماگران خلاصى دادند در سر مالكيت و تقسيم اراضى نزاع نمايند . پس از آنكه براى كارگران به اندازهاى كه از سفالت و گرسنگى نميرند كار پيدا كردند هشت و يا ده ساعت بودن كار روزانه آنها را محل مناقشه قرار دهند . بالاخره پس از آنكه اين مملكت بدبخت را از اين ورطه هولناك و خطرناك با يك جلادت و همت غيورانه نجات دادند فرق مختلفه ترتيب دهند . بنده نظر به ملاحظات فوق و پارهاى ملاحظات ديگر كه در موقع عرض و بيان خواهم كرد به عموم هموطنان محترم كه بنده را منسوب به فرقهء اتفاق و ترقى مىدانند با نهايت احترام عرض و اخطار مىنمايم منبعد بنده را به هيچ فرقه منسوب ندانند ، يك نفر از وكلاى بيطرف و مستقل مجلس بشناسند . » . نامهء ناصر الملك اين مسئله فرق سياسى هم از دسيسههاى انگليس بود و خوب نتيجه حاصل كرد . در روزنامه عريضهاى از وزراء بود به و الا حضرت نايب السلطنه كه اگر مجلس كمافىالسابق با نظريات ما موافقت نكند ما هم استعفا داريم . نايب السلطنه دستخط مفصلى به مجلس مرقوم مىدارند . مفادش اين است آنچه از روز اول نصيحت كردم گوش نداديد ، پلتيك خارجه را منظور نداشتيد ، پلتيك داخله منوط به مراعات پلتيك خارجه است . اين هم عريضهء وزراء است صحيح نوشتهاند . باز هم نصيحت مىكنم تا اندكى موقع داريد نظريات مجلس را با نظريات وزراء موافق كرده و الّا نمىتوانم شاهد اين حال ناگوار باشم .