شكست مرو جلوى عمارت حكومتى نوزده عدد توپ گذاشته بودند كه در شكست مرو از اردوى حشمت الدوله مرحوم به‌جاى مانده ، دو عدد هم زنبورك . توپها بيشترش در عهد شاهنشاه مبرور محمد شاه طاب‌ثراه ريخته شده ، يكى دو تا هم مال شاه شهيد ناصر الدين شاه طاب‌ثراه بود . شاه شهيد هفتاد هزار قشون منظم خوبى با حشمت الدولهء مرحوم به مرو روانه كرد . نمىدانم سوءتدبير بود يا نفاق بين شاهزاده و سايرين باعث اين شكست شد . تاريخ 1276 بود . آن شكست اسباب انزجار خاطر شاه شد كه به روسها واگذار كردند . تاريخ مرو اين مرو خيلى لشكرها به باد داده و خيلى پادشاهان ديده . سلطان مسعود هم در مرو پادشاهى را به باد داد . پايتخت خليفه‌اى مثل مأمون بود . حضرت رضا سلام الله عليه را در سنهء 202 در مرو مأمون وليعهد خود كرد و همان در آن تاريخ و در مرو زهر داده شهيد شد . وقتى هم پايتخت سلطان سنجر بود . قبر سلطان سنجر در بيرامعلى است . مثل ابو مسلم كسى از اين شهر برخاسته . مثل عسجدى شاعرى داشته . در فتنهء مغول مىنويسند سه روز روزى هفتصد هزار از مرو آدم كشتند . روز چهارم مثل اين بود يك نفر از اين شهر كم نشده است . ام البلاد خراسان بوده . بارى هيچكس نيست به روسها بگويد اين توپها را بر فرض هم كه گرفته باشند تركمانها گرفته‌اند ، به شما چه ربطى دارد ، به اسم خودتان و جلوى عمارت حكومتى گذاشته‌ايد . . . « 1 » كلوب - تركمان مغرب منزل آمدم . اسبابها را بستيم . قونسول آمد كه به باغ ببرد . راه‌آهن ساعت نه مىرسد و ده حركت مىكند . مجال نبود . بعد پيشخدمت مهمانخانه آمد گفت امشب يك ساعت ديرتر خواهد رسيد . قونسول گفت پس مىشود به باغ رفت . تقى را منزل گذاشته رفتيم . اين باغ « كلب » « 2 » است ، بايد اجزاء باشند و اگر غيرى بخواهد برود با اجزاء بيست و پنج كپك دخوليه دارد . شبهاى يكشنبه نيم منات . صادق بيكى را معرفى كرد . برادر مشهدى عباد قوام التجار و حاجى بيك مشهدى كوچهء دروازه قزوين ما بود . از حاجى

--> ( 1 ) - نقطه‌چين در اصل است . ( 2 ) - ( - كلوب )