قهرمان ميرزا عين السلطنه
1493
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى )
كهرى عوض آوردند بد نيست . محمد ميرزا هم يك رأس قاطر از طرف رعاياى پاورود تقديم كرد . يك قوش و يك ثوب شال هم به فخيم الملك داد . به عملهجات هم قريب صد تومان [ داده ] شد . با سيد تراب فقط كار محمد ميرزا باقىماند . هوا خيلى خوش است يعنى بعد از ظهر مثل تابستان است . مگس اينجا زياد است . شنبه 18 - صبح زود برخاستم حالم بد نبود . اسب قراكهر اسعد الدوله را سوار شدم . خوب اسبى است . سوارى شده خيلى خوشحركت و باتعليم . سيد تراب قرار گذاشت فردا بيايد . سرازير آمده تا به رودخانه رسيديم . از همه بيشتر حسن خان از آب مىترسد . هرطور بود رد شديم . رودخانه رو به مشرق مىرود . بغلهرو به جنوب گفتند كبك زياد دارد . يك خرگوش درآمد شكار نشد . يك مرتبه توله به بوتهاى « مارخ » داد . پياده شدم ديدم خرگوش خوابيده فورا زدم . تكهتكه شد . يك زربه كبك درآمد يكى را من و فخيم الملك به شركت زديم . يك دانهء ديگر من زدم . يك دانه گويا زخمى بود توله ترمه گرفت . كنار رودخانه ناهار خورديم بهشدت گرم بود . آفتاب سرزندگى غريبى داشت . بعد از ناهار بلافاصله سوار شده از تابستان گرمتر بود . دو ساعت و نيم به غروب مانده وارد درام شديم . ده معتبر پرجمعيت طارم است . در حقيقت پاىتخت طارم اينجا است . وضع طارم اين طارم بيشتر بواسطهء نداشتن نايب الحكومه اغتشاش دارد ، زيرا تمام اصل و فرع ماليات را ملاكين در شهر مىدهند و گذران يك نفر نايب خيلى پست نمىشود . از اين جهت هميشه مغشوش است . به شهر هم كمتر عارض ، اغلب گرو ، گروكشى مىكنند . اول سال نايب الحكومه روانه كرديم . گذرانش نشد به شهر آمد استعفا كرد . از خودشان هم ممكن نيست . ملاكين شهرى ملاكين اهل شهر شدهاند و راضى نيستند . از هفده بلوك خمسه يك ابهر رود نايب دارد ، آنهم دو سال ديگر موقوف مىشود . تمام املاك اربابى شده و شهريها خريدهاند . ماليات را در شهر مىدهند يا تيول و موضوع است . خصوصا امسال كه دو بلوك معتبر مثل انگوران و اورياد و خوين تيول شاهزاده سالار الدوله شده و قريب سه چهار هزار تومان به ما ضرر وارد آمد .