قهرمان ميرزا عين السلطنه
1485
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى )
مىگويند نمرهاى پانزده قران تا دو تومان مىخرند كه از ميان مردم كم شود . در كمال فصاحت و معقوليت تمام تفصيل غيبت ملوكانه و تفصيل شورش و علت و جهت آن را ذكر كرده . هركس مىخواند آفرينها مىگويد . حقيقت نويسندهء قابلى بوده و از روى كمال بيغرضى و مرضى مطلب را بيان كرده است . شنبه 25 جمادى الثانيه - 28 درجه ميزان - هوا چندان سرد نيست . دو سه باران هم آمده لطيف و خوب شده است . گلين خانم براى زيارت حضرت معصومه عليها سلام قم رفتهاند . حورى جان هم همراه رفته است . اين سفر اول حورى است كه به سلامتى رفته . يك « ترمطاس » به سى و يك تومان كرايه كرده ده نفر نشستند . رضا خان و مادرش ، شاهرخ خانم همشيرهاش ، عصمت خانم هم رفتند . نوكر مشهدى حسين را همراه كردم . انشاء الله دو سه روز ديگر مىآيند . شبها تنها هستم . دو شب را خانهء حضرت و الا رفتم . ماشاء الله عين الملوك راه مىرود و بامزه شده ، اما خيلى كم حرف مىزند ، بلكه هيچ قادر به تكلم نيست . حتى بعضى كلمات كه اطفال زود ياد مىگيرند ياد نگرفته . كوكب خانم خودش شير مىدهد و شبها چندين مرتبه بيدار مىكند . اذان صبح هم مشغول بيدار كردن من مىشود و آنقدر سربهسر مىگذارد تا بلند شوم . هرچه بىاعتنائى مىكنم فايده نمىكند . تا بلند نكند دستبردار نيست . افخم الدوله هم بهسلامتى چند روز است آمدهاند . لله الحمد عمل روزها و ماندن خانهء حضرت و الا درست شد [ و ] تكليفها معلوم . خوشى ما به همين چيزها است . ديگر از شغل و كار و منصب و پول خبرى نيست . پانزده روز قبل نظام الملك منزل من آمدند . تا پريروز آنجا نرفته بودم . از صبح رفتم . صدر السلطنه [ و ] حاجى مشير لشكر بودند . خيلى صحبتها شد ، تمام از وضع اين زمان و حالت حاليه و آتيه بود . گفتند شاه بيست نفر روس براى ادارات و وزارتخانهها همراه مىآورند كه عمدهء كارها را منظم نمايند . فرنگى براى اصلاح مشير لشكر رو به من و صدر السلطنه كرد كه به اعتقاد شما جز اينكه فرنگى بياورند و كارها بهدست آنها بگذرد طور ديگر ايران نظم مىگيرد و قواعد خوب جارى مىشود ؟ هردو گفتيم به اعتقاد همه مردم قسم ديگر ممكن نيست . يك مرتبه نظام الملك مثل قورباغه به زمين پهن شد و تندتند مىگفت خير آقا مگر قحط الرجال شده ، قحط الرجال شده . توى دلم گفتم بلى پدرسوخته مثل حكومت كردن شيرازت . به هر جهت اگر راست باشد و پيش برود بسيار خوب است . ديگر از اين مردم كارى ساخته نيست . تا اين دروغگوئى و تملق و تعارف در ميان اهل ايران است [ كه ] با شير اندرون شده با جان به