مراجعت خواهد كرد . شعاع السلطنه - نير الدوله مطلب تازه كه آن روز در قيطريه مسموع شد رفتن حضرت شعاع السلطنه است به تهنيت و تبريك جشن پنجاهم سلطنت امپراطور اطريش ، نير الدوله را منتخب كرده و دو ماه بود تهيه مىديد . حالا حضرت و الا شعاع السلطنه تشريف مىبرند . قايم‌مقام هم همراه مىرود . گويا ساير نقاط هم تماشا بروند . خيلى تازگى دارد . جنگ آمريكا و اسپانيا جنگ اسپانيول و آمريكا نزديك به اتمام است و شايد تاكنون مصالحه شده باشد . روزنامه‌هاى ما خبرهاى يك ماه و چهل روز قبل را حاليه مىدهند . از لندن وقتى روزنامه مىرسد اخبارش تازه‌تر از روزنامهء هفتگى اين‌جا است . شهر سانتياگو و تسخير آن صحبت صلح را به‌ميان آورده . اسپانيوليها اگرچه در هر نقطه مردانه جنگيدند ليكن در هر نقطه شكست نصيب آنها شد و فتح قسمت آمريك . وضع چين در چين هم باز اغتشاش شده از يك سمت اهالى بر ضد پادشاه شورش دارند . از طرفى كشتى فرانسه‌ها را شكسته‌اند و دولت فرانسه تكليفات شاقه به دولت چين نموده . باز مشغول قسمت چين و تباهى او هستند . روسيه و خليج‌فارس بوشهر و بندرعباس و اطراف آن هم خيلى مغشوش است . از قرارى كه در روزنامه‌ها خواندم دولت روس خيلى مايل شده كه بندرى در ساحل خليج ايران به‌دست بياورد . انگليسيها كه حق مطلق و ملك مطلق خود مىدانند . بوشهر و تفنگ تفنگهائى را كه از ابو شهر و دكاكين تبعهء خارجه و داخله انگليسيها گرفته تقديم دولت ايران كردند نصفش وارد شد . قريب سى هزار قبضهء تفنگ و دو كرور فشنگ است . بواسطهء اغتشاش بلوچستان و سرحدات هندوستان دولت انگليس اين تفنگها را جمع كرد . از اين‌رو معلوم مىشود در داخلهء ايران به چه اندازه تفنگ و ساير اسلحه موجود