سيد محمد كمره اى
24
روزنامه خاطرات سيد محمد كمره اى ( فارسى )
ابدا صحبت از ادله لزوم تشكيل و عدم تشكيل را به ميان نياوردند و گلههاى ننه حسنى و اينكه كار بايد كرد و بايد رأى به تشكيلات داد . آقاى صدر العلماء و آقاى حاج ميرزا عبد الله پيشنهاد كردند كه آراء اكثر فرقه اخذ شود يا به كميسيونها براى انتخابات قناعت شود ، قبول نشد . بنده عرض كردم كه خوب است يا تشكيلات را بدون اخذ رأى و قطع نمودن با جمع متنفذ قليلى مشغول شويد و هيچ رأى نخواهيد و احدى را الزام ننمائيد ، يا آنكه اگر قطع مىخواهيد بكنيد آن قسم كه آقاى صدر العلماء پيشنهاد كرده رفتار نمائيد و الا ساير اقسام بىاساس است ، ابدا قبول نشد . بعد بنا شد رأى بگيرند كه بايد تشكيلات را از اين راه شروع نمود كه كميسيون تفتيش سابق كه حالا هم رسميت دارد با پنج نفر ديگر كه آقاى حكيم الملك ، آقا شيخ ابراهيم و سه نفر ديگر ضميمه شده ، حوزهها را راه بياندازند . من هم حكما جزو كميسيون باشم . بنده عرض نمودم من اين مطالب را بىاساس مىدانم . پذيرفته نشد . رأى گرفتند . من عرض كردم رأى مخصوص تشكيليون است ، من خارجم از رأى . حكيم الملك به زور و شوخى و محبت دست مرا با دست خودش بلند نمود . من هم قدرى تعجب كه كارها و حرفهاى بچهگى مىزنيم و مىكنيم . به اسم ادرار از اطاق بلند شده به خانه آمدم . آبگوشت خورديم و خوابيدم . اصلاحات نظرى سهشنبه 16 رجب . - صبح آقاى عين الممالك ، آقاى آقاشيخ مهدى تبريزى ، آقاى يمين الملك گروسى متدرجا آمده صحبت شب گذشته با آقا شيخ مهدى شد و صحبت عدم لزوم تشكيلات با ادله ، و عدم حضور آقايان به اينكه تشكيلات را كه مىخواهند حاضر نيستند كه با اصل منظمى و تحصيل رأى عموم افراد طهران ايجاد نمايند ، به عين الممالك گفته شد و تصديق نمودند . دو نفر ديگر آمدند و صحبت داشتند كه آقايان تشكيليون نزد سادات روضهخوان شيرازى و فاميل آنها رفته ، آنها را دعوت به دمكراسى و ورود به تشكيلات نمودهاند . آنها هم جواب دادهاند ما حاضر هستيم اما به شرط اينكه دو ماده [ از ] مرام [ مرامنامه ] اسقاط شود : يكى تفكيك قواى سياسى از روحانى ، يكى تقسيم اراضى . آقايان هم گفتهاند خودمان هم خيال داريم بعد از تشكيل كميته