حسن فراهانى

74

روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى )

تعرفه به دليل كارهاى كشاورزى و امور رعيتى ، اجازه داده شد توزيع تعرفه تا روز 24 ماه رمضان به عقب بيفتد . 7 * استقرار پستهاى امنيه روزنامه ايران در شماره امروز خود نوشت كه پستهاى امنيه از تهران تا سمنان ، از كاشان به اصفهان ، از تهران تا سياه‌كو و از قزوين تا زنجان مستقر شده است . همچنين سالار منظم در اصفهان مشغول استخدام داوطلب است تا نيروهاى قراسوران 8 را منحل كرده ، امنيه را جايگزين آن نمايد . 9 * افزايش ماليات فرشهاى جوهرى از وزارت ماليه به مجلس شوراى ملى اطلاع داده شد كه تعرفه گمركى صدى شش براى اخذ ماليات از صدور فرشهاى جوهرى ، از آنجا كه كارساز نبوده و همچنان اين نوع فرشها كه رنگشان ثابت نبوده و به اعتبار فرش ايران لطمه مىزند صادر مىشود ، اين تعرفه به صدى دوازده افزايش يافته است . 10 * ديدار وزير معارف از بيمارستان وزيرى امروز نير الملك وزير معارف از بيمارستان وزيرى ديدن كرد . اين بيمارستان پيش از اين مريض‌خانه آقا شيخ هادى ناميده مىشد و اكنون از مؤسسات خيريه وزارت معارف است . در اين بيمارستان ، دكتر سيد عبد الوهاب متخصص بيمارىهاى « خارجى » ، دكتر ويلهلم فرانسوى متخصص جراحى و دكتر ولاند فرانسوى متخصص داخلى بيماران را معاينه مىكردند . 11

--> ( 1 ) . مكى ، تاريخ بيست ساله ايران ، ج 2 ، ص 93 . مكى معتقد است اين تظاهرات در باطن امر آن بود كه رضا خان مىخواست به مشير الدوله بفهماند كه اگر رئيس الوزراء و رئيس مجلس مردم را عليه او تشويق به تحصن در مجلس مىكنند ، او هم عاجز نيست كه مردم را عليه دولت و مجلس بشوراند . ( همان ، صص 93 و 94 ) . ( 2 ) . روزنامه ايران ، شم 1124 ، ص 2 . ( 3 ) . روزنامه تايمز ، مورخ چهارشنبه 26 آوريل 1922 ، ص 13 . ( 4 ) . جنبش ميرزا كوچك خان بنابر . . . ، ص 154 . ( 5 ) . مقصودلو ، مخابرات استرآباد . . . ، ج 2 ، ص 812 . ( 6 ) . روزنامه ايران ، شم 1123 ، ص 2 . ( 7 ) . همان‌جا . ( 8 ) . نيروى سواره نظام كه براى حفظ امنيت در جاده‌ها و راههاى مواصلاتى كشور ايجاد شد . در 1290 ق پس از آنكه ناصر الدين شاه از سفر اروپا بازگشت ، با پيشنهاد ميرزا يحيى خان مشير الدوله ، وزير خارجه وقت براى تشكيل نيرويى كه با روشى منظم به حفظ و حراست از راهها و مناطق روستايى بپردازد موافقت نموده ، به دنبال آن تشكيلاتى كه طرحى كم‌رنگ از ژاندارمرىهاى اروپا ، به ويژه عثمانى داشت ، با نام « قراسوران » به وجود آمد . به دستور سپهسالار در راه‌هاى اصلى خراسان ، گيلان ، گرگان و مازندران نيروى سواره مسلح گماشته و در برخى از آنها پاسگاههايى نيز ساخته شد . قراسوران تا زمانى كه زير نظر دولت مركزى انجام وظيفه مىكرد عملكرد رضايت‌بخشى داشت و در اكثر جاده‌ها و راه‌هاى كشور نظم و امنيت برقرار بود . اما همين‌كه دولت به منظور كاهش هزينه‌ها ، اداره آنان را به خان‌هاى محلى وانهاد ، كارآيى آنها روزبه‌روز روبه افول نهاده ، به مرور امنيت در جاده‌ها جاى خود را به تاراج و غارت سپرد . چه ، افراد اين نيروى انتظامى عمدا و عمدتا از ميان نوكران و گماشتگان خوانين محلى برگزيده مىشد كه اين امر هرچه بيشتر حكومت ملوك الطوايفى و ناامنى برخى مناطق و راه‌ها را تشديد مىكرد . اين ارگان با همين شيوه اداره شد و تا پايان سلطنت محمد على شاه پابرجا ماند ؛ تا اينكه مشروطه‌خواهان موفق به خلع او از سلطنت شدند . در اين زمان ادامه كار قراسوران به روش قبلى ممكن نبود . بر همين اساس پس از مدتى نيرويى با عنوان « ژاندارمرى » جاى قراسوران در حفظ امنيت راههاى خارج از شهر را گرفت . ظاهرا قراسوران دولتى تا اواخر 1300 ش در برخى از ولايات و ايالت كشور فعاليت خود را ادامه مىدادند تا اينكه از 1301 ش فعاليت آنان پايان و در سراسر كشور امنيه وظيفه امنيت راه‌ها را به عهده گرفت . ( قائم‌مقامى ، تاريخ ژاندارمرى ايران از . . . ، ص 22 ؛ مدرسى ، فرهنگ اصطلاحات دوره قاجار . . . ، ص 445 ) . ( 9 ) . روزنامه ايران ، شم 1123 ، ص 2 . ( 10 ) . روزنامه اتحاد ، شم 153 ، ص 2 . ( 11 ) . روزنامه ايران ، شم 1128 ، ص 2 .