حسن فراهانى
53
روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى )
شنبه 25 فروردين 1301 / 15 آوريل 1922 / 17 شعبان 1340 * تشكيل جلسه مجلس شوراى ملى امروز پيش از غروب مجلس شوراى ملى به رياست مؤتمن الملك تشكيل جلسه داد و موافقان و مخالفان تفسير اصل 79 قانون اساسى درباره آن صحبت كردند . از جمله مخالفان آقا سيد يعقوب 1 بود كه ضرورتى براى تشكيل هيأت منصفه در محاكمات مربوط به مطبوعات نمىديد . او در سخنان خود با اشاره به قانون مطبوعات كه در سال 1325 ق به تصويب رسيده بود گفت كه در سال 1326 ق بعد از آنكه روزنامهها بحرانآفرينى كردند به همان قانون عمل شد و پاسخ هم داد . او افزود ، مطبوعاتى كه به حيثيت عمومى تجاوز كنند بايست محاكمه و مجازات شوند و هيأت منصفه براى زمانى نيست كه اين مطبوعات دعوت به هرجومرج مىكنند . 2 تفسير اصل 79 اجازه مىداد هيأت منصفه در اتهامات مربوط به امور سياسى و مطبوعاتى در دادگاه حاضر باشد . * اجتماع آژانها در مقابل نظميه نزديك به يكصد نفر آژان كه از خدمت نظميه استعفا داده بودند عصر امروز در برابر ساختمان نظميه اجتماع كردند و خواستار حقوق عقب مانده و پرداخت نشده خود شدند . روزنامه اتحاد نوشت كه 1800 تومان بابت حقوق يك ماهه آنها تهيه شده اما براى بقيه طلبشان وزارت ماليه بايد اقدام كند . 3 گويا پنج ماه حقوق آنها به تعويق افتاده بود . * پاسخ سفارت ايران در واشنگتن به درخواست مشير الدوله به دنبال درخواست مشير الدوله رئيس الوزراء از حسين علاء وزيرمختار ايران در امريكا براى گرفتن هرچه سريعتر پاسخ از كمپانى استاندارد اويل درباره امتياز نفت شمال كه ديروز صورت گرفت ، امروز ميرزا على اصغر خان از كارگزاران آن سفارتخانه در واشنگتن در تلگرامى به مشير الدوله نوشت كه وزيرمختار به نيويورك رفته و از آنجا كه رؤساى كمپانى استاندارد اويل براى شركت در كنفرانس ژنو به سوئيس رفتهاند و نيز « به واسطه امتيازى كه استاندارد با انگليسها در فلسطين تهيه كرده و در عراق عرب هم مشغول است ، [ مورگان ] شوستر را به اهميت تأخير جواب استاندارد متوجه فرمودند . » شوستر هم نظرات دولت ايران را به كمپانى استاندارد اويل يادآور شده و يك هفته فرصت داده تا تقاضاهاى دولت ايران را بپذيرد . شوستر نيز تهديد كرده اگر پاسخى ندهند ديگر نقشى در اين مورد ايفا نخواهد كرد . « كمپانى اطمينان داده است كه روابط آن با كمپانى جنوب راجع به امتياز شمال به كلى جدا و مستقل است ، به هيچوجه مستقيم يا غيرمستقيم ، جزئى و كلى با مشاركت آن در ساير نقاط مربوط نيست . » 4 * گردهمآيى در خانه شوكت الملك امروز بنابر دعوت محمد ابراهيم خان شوكت الملك 5 ، عدهاى از علما و معلمان مدرسه متوسطه شوكتيه ، طلاب ، تجار و اعيان بيرجند كرده بود ، در خانه او گرد آمدند . در اين نشست شوكت الملك از ناكارآمدى مدارس با نظام آموزشى سنتى سخن گفت و تمام بدبختىهاى كشور را متوجه « مدارس قديمه » دانست و پيشنهاد كرد مدرسه قديمى بيرجند متحول شود و براى اين كار هيأتى از حاضران داوطلب شده ، نظامنامه مدرسه جديد را تهيه كنند . در اين جلسه پنج نفر انتخاب شدند تا پس از تهيه نظامنامه آن را به نظر دو عالم شيخ محمد هادى مجتهد بيرجندى و حاج شيخ محمد باقر مجتهد جازارى قائنى برسانند . شوكت الملك گفت پس از تصويب نظامنامه 1200 تومان براى اين موضوع اختصاص خواهد داد . 6 * معرفى كتاب « رويدادهاى اخير ايران » نشريه اسپكتيتور ( Spectator ) لندن امروز در مقالهاى كتاب رويدادهاى اخير در ايران به قلم جى . ام . بالفور James Moncreiffe )