عبد الحسين نوايى
30
دولتهاى ايران از آغاز مشروطيت تا اولتيماتم ( فارسى )
كردند و روىهمرفته دولت ناصر الملك را مجلس با خشنودى و مسرت كامل استقبال كرد . ولى بطورى كه از وقايع بعد استنباط مىشود ، محمد على شاه از ناصر الملك دل خوشى نداشت و شايد قلبا راضى به زمامدارى او نبود . قانون بودجهء كشور از شش ماه قبل بودجهء كشور ، در كميسيون مالى مجلس ، مورد بحث و گفتگو بود و در اين هنگام براى نخستينبار در تاريخ مشروطهء ايران ، با موافقت رئيس الوزرا كه ضمنا وزير ماليه هم بود ، كميسيون مالى به كارهاى خود خاتمه داد و قانون بودجهء ساليانهء مملكت كه از لحاظ درآمد و خرج مساوى بود ، به مجلس آمد . در اين بودجه ، مجلس از مقررى شاهزادگان از قبيل شعاع السلطنه و ظل السلطان مبلغى كاسته و رسم تيول را برانداخته بود و از همه بالاتر بودجهء دربار سلطنتى را كه ساليانه متجاوز از هشتصدهزار تومان بود به يك كرور تومان محدود كرده بود . و در روز يكشنبه سوم شوال اين لايحه با 83 رأى به تصويب مجلس رسيد . محمد على - شاه ظاهرا با اين تصميم مجلس مخالفتى نكرد . ولى بعدا همين امر را يكى از بهانههاى مخالفت خود با مجلس قرار داد . آمدن محمد على شاه به مجلس شوراى ملى محمد على شاه چون پس از تاجگذارى هنوز به مجلس نيامده بود براى جلبتوجه آزاديخواهان مصمم بود كه يك روز به مجلس بيايد و با اداى سوگند ، وفادارى خود را نسبت به مشروطيت ابراز كند . روز شنبه 5 شوال ، وزرا و اعيان و ظل السلطان و شاهزادگان قبلا به مجلس