سيسيل جان ادموندز / بارون دوبد / ولادمير مينورسكى ( مترجم : اسكندر بهاروند و ليلى بختيارى )

38

دو سفرنامه درباره لرستان ( ورساله لرستان ولرها " مينورسكى " ) ( فارسى )

خاتمه داده شد . در تمام اين مدت سرزمين بختيارى داراى استقلال داخلى بود و زير نظر ايلخانى و ايل‌بيگى اداره ميشد . اقدامات قاجار جهت متمركز كردن قدرت ( در تهران ) تأثير بيشترى در موقعيت لرستان بخشيد . چنان كه در نتيجه فعاليتهاى شاهزاده محمد على ميرزا دولتشاه ، حاكم كرمانشاه در اوايل قرن نوزدهم ، والى لرستان بيش از نيمى از سرزمين خود را از دست داد و حكومت او فقط محدود به پشتكوه گرديد ( ر ك : كريكو ) و قسمت پيشكوه به لرستان معروف گرديد . ابتدا محمد على ميرزا با قشون و توپخانه و سپس در سال 1836 راولينسون بفرماندهى يك فوج از گورانى از لرستان عبور كرد 77 . پس از قشون‌كشى معروف منوچهر خان ( معتمد الدوله ) در سال 1841 ، برادرزاده او كه سليمان خان سهام الدوله نام داشت و حاكم خوزستان بود توانست نظم را در لرستان برقرار نمايد . در نيمه دوم قرن نوزدهم اوضاع لرستان آشفته شد و هرج‌ومرج شديدى سراسر منطقه را فرا گرفت . در سال 1900 ميلادى عين الدوله توانست نظم و آرامش در لرستان برقرار نمايد و درست در همين زمان بود كه چند سياح ( اروپائى ) توانستند با خيال راحت به آنجا مسافرت كنند . ولى در نوامبر 1904 دو افسر انگليسى بنام سرهنگ داگلاس و سروان لوريمر كه به طرف خرم‌آباد ميرفتند مورد حمله لرها قرار گرفتند و آنها را لخت كردند . 78 بازگشت سالار الدوله 79 شاهزاده سركش بلرستان ، پس از سال 1905 باعث آشفتگى عظيمى نه تنها در اين منطقه بلكه در تمام جنوب غربى گرديد . در نتيجه بعدا تمام تلاشهاى حكومت قاجار جهت مطيع كردن لرستان بىنتيجه ماند و مرزهاى اين ديار بر روى حكومت مركزى بسته شد . فقط در سال 1917 و با وساطت نمايندگان خارجى چند قافله از دزفول به بروجرد عبور داده شد . در همين موقع دولت ايران لقب والى پيشكوه را به نظر عليخان امرائى 80 اعطا نمود . فقط در زمان رضا شاه پهلوى براى اولين بار دولت مركزى توانست در اين منطقه نظم و آرامش برقرار كند .