ايرج افشار

418

دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى )

ظرف اين بيست سال شده است در ظرف يكصد سال پيش از او نشده است . پهلوى در اين كار هم [ 84 ] مثل ساير كارها خيلى دقيق و مراقب بود و نمىگذاشت هيچ‌گونه غفلت و تأخيرى بشود . على الخصوص در ساختمانهايى كه مربوط به خودش بود . اولا در تهيهء نقشه‌هاى بنا خيلى دقّت مىكرد و نقشه‌هاى مختلف را زير نظر مطالعه مىگذاشت و اصلاح مىكرد و نظر خود را ما فوق نظر هر مهندس مىدانست و اگرچه گاهى هم به غلط مىرفت نظر خود را بر مهندسين تحميل مىكرد و مهندسين جرأت چون و چرا نداشتند . به همين جهت بود كه در بعضى بناها كه او به ابتكار خود كرده است چندان اصول فنّى و شرايط علمى رعايت نشده است . ثانيا خيلى سعى و كوشش و تأكيد مىكرد كه هر بنائى براى او مىشود در عرض مدّت قليلى تمام شود و زياد طول نكشد . به همين سبب هم در بناهايى كه در شهر تهران يا حوالى تهران مىشد غالب اوقات خودش سركشى مىكرد كه شايد روزى دو سه ساعت وقت خود را صرف همين كار مىنمود . در بناهايى هم كه در مازندران و گرگان و تنكابن و جاهاى ديگر شده است در ضمن مسافرتهايى كه سالى دو سه مرتبه مىكرد بيشتر وقتش را مصروف سركشى و رسيدگى به آنها مىدانست . موضوع ايرادات و خرده‌گيريهايى هم كه به متصدّيان اين ساختمانها مىكرد و فحاشى و رسواييها و كتك‌كاريهاى شرم‌آورى كه بر سر اين چيزها راه مىافتاد خود داستانى جداگانه است كه اگر بخواهم به تفصيل بنويسم و موارد آن را يكايك شرح بدهم كتابى بزرگ خواهد شد و از گنجايش اين مجموعه بيرون خواهد افتاد . پهلوى با همهء خسّت و امساكى كه در ساير قسمتهاى زندگى به كار مىبرد و بعضى اوقات بر سر پنج تومان و ده تومان كم و زياد جاروجنجال راه مىانداخت در مورد بنّائى و ساختمان به كلى بىمضايقه و بلااختيار بود و هرچه مىگفتند و مىخواستند مىداد . وقتى دستور داده بود كه در بابلسر ( مشهدسر سابق ) مهمانخانه‌اى بنا كنند . مهندس سردار اوف كه سالها [ 85 ] در دستگاه او كار مىكرد و مهندس قابلى بود و بناى قصر شاهپور در بابل و بعضى جاهاى ديگر به دست او انجام يافته بود نقشهء اين بنا را كشيد و به تصويب رسانيد و شروع به كار كرد .