چارلز ادوارد ييت ( مترجم : قدرت الله روشنى و مهرداد رهبرى )

36

خراسان و سيستان ( سفرنامه كلنل ييت به ايران و افغانستان ) ( فارسى )

معادل 19 پوند از دولت حقوق مىگيرد . اين مبلغ در مقايسه با آنچه كه افسران روسى حتى در مأموريت‌ها دريافت مىكنند بسيار زياد و قابل ملاحظه است . پادگان روس‌ها در سرخس در سال 1894 م . متشكل از تيپ پنجم ماوراى خزر و يك هنگ احتياط مىباشد . اين پادگان در عكس نشان داده شده است . هنگ‌هاى مستقر در اين پادگان‌ها معمولا تعويض نمىشوند و بطور دائم در محل باقى مىمانند . بدين ترتيب خيلى از افراد آنها بايد تمام عمر را در اين ناحيه سپرى كنند . افراد از ماندن طولانى در اين ناحيه ناراضى هستند و به كرّات ديده شده كه تعدادى قصد فرار از اين منطقه را داشته‌اند . دماى هوا در اين ناحيه بالاست ، ليكن شرايط آن براى زندگى مناسب و سالم است و بهيچوجه وضعى را كه در مرو و پست مرزى كشك شاهد بوديم در اينجا ديده نمىشود . خط تلگراف روس‌ها در ناحيهء سرخس رودخانه را قطع كرده و به خط تلگراف ايران كه از مشهد كشيده شده متصل گرديده است و در حال حاضر ارتباط از طريق آن به خوبى انجام مىشود بيشترين بهره از اين خط تلگراف را روسها مىبرند . حال آنكه آنها بر خلاف ما از پرداختن هرگونه وجهى براى استفاده از خط ، سر باز مىزنند و حتى در بسيارى از مواقع دولت ايران بايد سهم قابل ملاحظه‌اى از هزينه‌هاى تعميرات و نگهدارى خط را نيز عهده‌دار گردد . در محلى بنام كمان بهشت با گذشتن از هريرود از قلمرو افغان خارج شديم و به كنار رود جام در خاك ايران رسيديم . سپس راه خود را در امتداد اين رود تا منطقه‌اى بنام اميرآباد ادامه داديم . رود جام بسيار باريك بود و عرض آن به سختى به 9 متر مىرسيد ، و تمام آن را نيزارهاى انبوه به نحوى دربرگرفته بود كه عبور از آن را تقريبا غيرممكن مىساخت و كف آن را لجن پوشانده و بسيار عميق بود . آب رود به شدت تيره بود و در تمام دوازده ميل طول راه در دو سوى رود فقط دو قرقاول ديديم ، اما كبك‌هاى پاقرمز به تعداد زياد در طول اين مسير يافت مىشد و ما توانستيم هشت يا ده كبك ، يك خرگوش و يك مرغابى صيد كنيم . سفر ما به طرف تربت شيخ جام در روز بعد از زمينى هموار و بيحاصل ادامه يافت . در اينجا ما بزرگراه هرات به مشهد را قطع كرديم و از طريق خط پستى كه توسط دولت هندوستان در اين مسير براى حمل محموله پستى بين مشهد و هرات برقرار بود توانستيم با هر دو شهر در تماس و ارتباط دائم باشيم . محمولهء پستى از منطقه چمن پست مرزى ما در بلوچستان بوسيلهء مأموران پستى امير بعد از عبور از قندهار و هرات و نظارت نماينده‌هاى انگليسى در اين دو شهر جهت ارسال به مشهد به اين محل مىرسيد . براى حمل اين محموله‌هاى پستى در افغانستان از سربازها كمك گرفته مىشد . حال آنكه در قسمتى كه