چارلز ادوارد ييت ( مترجم : قدرت الله روشنى و مهرداد رهبرى )

3

خراسان و سيستان ( سفرنامه كلنل ييت به ايران و افغانستان ) ( فارسى )

بخش اول خراسان و سيستان قندهار « 1 » ، فراه « 2 » ، و هرات « 3 » در پنجم آوريل 1893 م . چمن ايستگاه مرزى بريتانيا در بلوچستان را بعنوان نمايندهء ملكه انگليس جهت رفع اختلاف با دولت روسيه بر سر مسئلهء رود كشك در شمال هرات واقع در مرز آن كشور با افغانستان را ترك گفتم و همچنين ملزم شدم تا بعد از انجام اين مهم به عنوان نمايندهء حكمران كل هندوستان و سركنسول بريتانيا در ايالت خراسان و سيستان به مشهد بروم . از طرف تنى چند از افسران هنگ چهلم پاتان بدرقه شديم . محافظت ما را نيز سواران هنگ ششم بمبئى به عهده داشتند تا به مرز رسيديم ، و مورد استقبال عبد الحميد خان يك تاجيك اهل لوگار « 4 » كه از طرف امير با در اختيار داشتن گروهى متشكل از سى سوارهء نظام افغانى و بيست سرباز پياده مأمور حفاظت و همراهى ما تا قندهار شده بود ، قرار گرفتيم . در حالى كه سرگرم خداحافظى با همقطاران انگليسى خود بودم سواران افغانى نيز خود را براى شروع حركت آماده مىساختند . چيزى نگذشته بود كه براى چهارمين بار در عمرم خود را درگير سفرى در خاك افغانستان يافتم . به زودى با محافظين افغانى خود آشنا و صميمى شديم . تمام كسانى كه تاكنون تحت محافظت سواره نظام‌هاى افغانى سفر كرده‌اند با من هم‌عقيده‌اند كه سربازان افغانى به شرط آنكه با آنها درست رفتار شود دوستانى خوب و همسفرانى بىنظير هستند . شايد شادتر ، صميمىتر و باخلوص‌تر از سوارهاى افغانى نتوان در تمام خاك افغانستان پيدا كرد .

--> ( 1 ، 2 ، 3 ) - سه شهر در خراسان بزرگ بوده است كه امروز جزو افغانستان است . ( 4 ) - محلى نزديك مرو ، ص 1839 ، فرهنگ فارسى معين بخش اعلام .