حسين قلى خان نظام السلطنه مافى
614
خاطرات و اسناد حسين قلى خان نظام السلطنه مافي ( فارسى )
خودش هم طبعا مفسد و اسباب چين ، تا آخر سال شما را آسوده نمىگذارد . در مسئلهء چاه كوتاه ابدا جاى تأسف براى شما و معز الممالك نيست . سالى چهارصد تومان تفاوت ، قابل تأسف نيست . وانگهى ، براى شما فرقى نكرده است ؛ آنوقت تفاوت به كيسهء من مىرفت ، حالا در كيسهء شماست . هر دو كيسه يكى است . اگر براى كار شيخ حسين است كه بنا به دستور العملى كه معين تلگرافا داده است ، تلگراف مكرر به شاه و اتابك و وزير امور خارجه ، رفع آنها را نمىكند . تمام اين اقدامات شيخ حسين به دستور العمل ميرزا حسين خان حرامزاده است . مكرر نوشتهام ، شما انشاء الله تا آخر سال به هر سختى كه باشد تحمل كنيد . سال نو ، هزار نقش برآرد زمانه و نبود ، يكى چنان كه در آئينهء تصور ماست . غصه خوردن شما عملى لغو و خلاف عقل است . روز 12 كه ديروز باشد ، آنجا بودم به قدر دو سه ساعت ؛ تعهد كرد كه جواب بگيرد . مىگفت ، ميل ندارم كه شما فرنگستانى بشويد . اگر ميانهء اين دو نفر اصلاح شد ، شما را اينجا به خوبى نگاه مىداريم . هرگاه ميل دارى ، ميان تو و وزير دربار را بهم ببندم . جواب دادم كه ، توقف من در تهران ، خصوصا با حالت بيكارى ، به واسطهء سعايت مفسدين ، خطر جانى دارد . خصوصيت من هم با وزير دربار ، در صورتى كه با اتابك متحد نباشد ، باز ضرر دارد . اگر ساختند ، البته من هم طالب هستم . بارى ، فرزند جان ! كارى در زمين نمانده است . باز امروز كه 13 بود ، مشير الدوله طرف عصر ، مختار السلطنه را آورده بود پارك ؛ منتظر بودند كه ارباب از اندرون خودش بيايد پارك . من كه يقين دارم براى كار لرستان است . او را با اقتدار عين الدوله ، داخل كار شهر نمىكنند . به واسطهء بىسوادى ، به سفارت هم نمىفرستند . حكومتى هم باقى نيست ، مگر كردستان ؛ آنهم به زعم من چون متهم به سنى بودن است ، گمان ندارم بفرستند . هرچه باشد تا فردا موقع اين پاكت ، معلوم خواهد شد . اگر حشمت الدوله سكته نكرده بود ، حتما لرستانى مىشد . اعتقادم اين است كه اين دوقولوى جفتكى شعبده باز ، تمام كارها را كه گذراندند ، آنوقت مىگويند حكم شاه اين است كه تو به روى عربستان . آنوقت جواب من است كه ، من به همين شاكر و قانعم كه عوض معشور كه از من گرفته شده ، به من التفات كنيد و اذن ملاقات حسين و محمد على و محمد را بدهيد كه مسافرتى بكنند ؛ عربستان را به كسى مرحمت كنيد كه براى حكومت ، به شما زحمت مىدهد ، مثل مؤيد الدوله يا ركن الدوله . اين حرفى كه من به شما مىنويسم ، حكايت آن كرى است كه مىخواست به عيادت مريض برود و ترتيب سئوال و جواب را كرده بود . از كجا كه اين حرف را هم بگويد . امروز بر من واجب است كه يك مسافرت يك سالهء فرنگ الى بيروت و شام و منتهى بوشهر بكنم . مسلما به مكه هم نمىروم و ختم به كربلا مىكنم . اگر وضع دنيا اين است ، كه مجاور مىشوم به لباس تجرد ؛ و اگر تقليل كرد ، از راه كرمانشاه برمىگردم . شيلات گيلان را ده ساله تجديد اجاره كردند به 5 كرور منات كه نقد بدهند . خدا دانا است كه اين دو سه نفر ، در اين معامله چه بردهاند و آن پولى كه به دولت مىدهند ، به چه مصرفى مىرسانند .