و پيشرفت كار شما خوشوقت شدم . در همان تاريخ از سردار ارفع هم پاكتى رسيده است . اگرچه من در باب حكومت كهكيلويه رسما خبر داشتم ، خودش در كاغذ نوشته است كه به اصرار اتابك اين عمل را قبول كردم . البته هر كورى در كار خود بينا است و هيچ كارى هم اختيارى نيست . از اخبار تهران ، شما پيش از وصول نوشتجات من مطلع مىشويد ؛ خصوصا در حالتى كه با حاجى معين ، صفا و خصوصيت داشته باشد . مخصوصا نوشتم به تلافى ننوشتن به من ، سردار مكرم را بىخبر نگذار . امروز در تهران كسى از او باخبرتر نيست ؛ از قرارى كه نوشته بودند ، او و حاجى امين الضرب سرشان علانيه ميان همه كارى هست . مىدانيد كه او مخصوصا راه با صدر اعظم جديد ، پيش از حاجى امين دارد و وضع را عقايد و اعمال حضرت عين الدوله طورى پيش آورده است كه به كلى شكل كارها تغيير كرده ؛ جرأت و جسارت مردم به حدى رسيده است كه همه حرفى را بىپرده در دربار بمواجهه مىگويند . اين انتباه نامه را كه در قفقاز چاپ مىكنند و به تبريز مىآورند به همه كس مىدهند ، چيزها دارد ؛ علانيه فحش و تهديد به ارباب و بنده مىنويسند ، اين رشته سر دراز دارد . وزراء اغلب در مسئلهء قانون و حريت شريك‌اند ، جز امير بهادر و حاجب الدوله و والاحضرت اقدس وليعهد روحى فداه ؛ ولى هريك از اين سه نفر ، به حاجى شعاع السلطنه هم براى املاك فارس ميل ندارند . تحريك خارجه هم هست ؛ اگرچه نفاق علماى تهران ، عامل سرعت پيشرفت اين مقصود است و از اين طرف ما هم اخلال مىشود . سيد احمد مجتهد خسروشاهى را با مبلغ گزاف به عراق عرب روانه كردند و امام جمعه هم داوطلب مخالفت با اين عقايد است . معهذا ، امكان ندارد عموم خلق از اين نيت مقدس منصرف شوند . مجتهد جدا حامى و مهيج است ، روزنامه‌هاى اطراف هم چون مطلب متفق فيه كره ارض است قيامت مىكنند . عمر من كه وفا نخواهد كرد ، شماها تماشاى خوبى مىكنيد . اين صدر اعظم هم چيزى نخواهد شد . الان 16 كرور قرض متفرقه دستى دارند و 3 كرور كسر بودجه و 7 كرور حقوق پارساله مردم . 300 هزار تومان در فارس و كرمان ماليات لا وصول والىها شده است . از 40 كرور قرض سابق كه به انضمام تنزيل 110 كرور بود ، دو قسط عقب افتاده است . اگر حضرت خاتم عجل الله فرجه ظهور بفرمايد ، اصلاح‌پذير نيست . ميرزا نصر الله خان نائينى انشاء الله اصلاح مىفرمايند و ارباب من به مقصود مىرسد . جلو سيد عبد الله و آقا سيد محمد را توپ كروپ نمىگيرد . شد آنكه اهل نظر بر كناره مىرفتند * هزار گونه سخن در دهان و لب خاموش لندى صريح گفته است ، هوا سرد كه شد كار تمام است . 5 شعبان 1324 قمرى هو فرزند گرامى من نمىدانم از تهران به شما اخبار را مىنويسند يا نه ، اينقدر مىدانم خبر تا از تهران به من برسد ، ده روز طول دارد و از اينجا هم تا به شما برسد ، چهل