حسين قلى خان نظام السلطنه مافى

643

خاطرات و اسناد حسين قلى خان نظام السلطنه مافي ( فارسى )

سواى اجزاء و اتباع شخصى و مردم فاميلى ، شاهزاده موثق الدوله ناظر ، من ، جنابان مشير الدوله و معير الممالك و مشير الملك ، موسيو نوز ، پولكوانيك قزاق براى وداع حضور داشتيم . جنابان وزير عدليه و آقا ميرزا مصطفى مجتهد هم در مهرآباد رفته بودند كه در آنجا وداع كردند . به‌هرحال از راه رشت مستقيما به وينه براى ملاقات بچه‌هاى خودشان تشريف مىبرند و از قرارى كه به خود من فرمودند ، زمستان را در مصر و شامات تشريف خواهند داشت . بعد در ماه ذى القعده به مدينهء طيبه مىروند كه از آنجا به طرف مكه معظمه تشريف ببرند . جناب آقا ميرزا احمد خان را هم همراه بردند . براى خدمات هم ميرزا عبد الكريم ، وثوق حضور و دو نفر ديگر ملتزم هستند ؛ مخبر السلطنه هم كه نديم است . بعد هم تغييرى كه داده‌اند ، وزارت داخلهء حضرت اشرف و الا شاهزاده عين الدوله ، وزارت عدليه جناب نظام الملك ، گمرك و پست هم به جناب مشير السلطنه واگذار شد . وزير دفتر هم برقرار است كه گفتند امروز دستخط او را قرائت مىكنند . باقى كارها و ادارات تغيير نكرده است ؛ تا بعد چه شود . تفصيل از قرارى است كه ملاحظه مىكنيد . زياده از اين مطلبى نيست . [ در حاشيه افزوده‌اند ] : در اين چند روز ، جميع سفراء بلااستثناء وى را ديدن و وداع كردند ، حتى شارژدفرها . دوشنبه 6 رجب 1321 قمرى هو فرزند مكرم صبح دوشنبه است ، اجلال نظام آمد ، پاكت نوزدهم جمادى - الاخر را آورد ؛ بر مطالبش اطلاع كامل حاصل نمودم . اما در باب حضرت اشرف ، سابق تا ساعت حركت از باغ وكيل السلطنه و وداعى كه كرده بوديم ، مفصل نوشتم . روز جمعه تلگرافى از رشت به وزير عدليه كشيده بودند كه ، جمعه وارد رشت شدم و شنبه به انزلى مىروم ، يكشنبه به كشتى سوار مىشوم ، دوستان را سلام برسان ، از جانب دولت روس جهاز مخصوصى آمده است و حكم احترامات به تمام ولايات خاك روس شده است ، تومانيانس هم كشتى مخصوصى حاضر كرده بود . من هم تلگراف فرانسوى احوالپرسى به بادكوبه روز يكشنبه گفتم ، هنوز جواب نرسيده است . كاروبار منحصر به چهار نفر است : دو برادر و مشير الدوله و مشير السلطنه . على الحساب باهم موافقت كامل دارند و هيچيك محتاج به ديگرى نيست . رئيس كل ، وزير داخله است . قرض كلى الى حال نشده ؛ صد از بابت عمل قوچان و پنجاه تفاوت عمل شش ماههء ضرابخانه و صد هم استقراض از خمسه ، رفع اضطرار را كرده است ؛ تا بعد چه شود . زير ار خالق وزير داخله و دوائم الحضور ، امير بهادر است ، اغلب هم محل جلوس و اجتماع