حسين قلى خان نظام السلطنه مافى
405
خاطرات و اسناد حسين قلى خان نظام السلطنه مافي ( فارسى )
از اين دو فقره كه بگذرد ، ما چندان خرج عمدهاى نداريم . ندانستم ده هزار تومان تفاوت جمع و خرج خزانه با جمع و خرج من از كجاست . من بدون تفاوت براتى كه آقا جان صادر كرده و به شما داده است ، حساب مىكنم بيست و پنج هزار تومان باقى دارد . آنها حساب كردهاند ، سىهزار تومان شده . چون ميزانى در دستم نبود ، سربسته تلگراف زدم . در عريضه هم منحصر به همان فقرهء پل و كنار كارون كردم و باقى را بر سبيل حكايت نوشتم . سواد عريضهام را براى شما فرستادم و هم براى جناب سعد الملك . از سختگيرى ديوان نبايد از ميدان بيرون رفت ابدا ؛ يك توپ و تشرهاى و هوى دارد . بعد ، از چهار جا كه سر خورد آرام مىگيرد . على الحساب از مضمون اين تلگراف معلوم مىشود كه دست از گريبان تو برداشتهاند . البته عريضهء من هم كه به جناب امين الملك « 55 » برسد ، حالتش تفاوت مىكند ، چون احوالش اينطور است . وقتىكه شكايت او را خدمت حضرت اجل عارض نشدى و به خودش عجز و لابه كردى و تعارف دادى ، آرام مىگيرد و لجاجت نمىكند . حسن بزرگش اين است كه پول بىرنج را خيلى دوست مىدارد . با چنين آدمى مثل مرحوم مستوفى الممالك و ميرزا آقا خان صدر اعظم خيلى خوب مىشود كنار رفت . چاره چه چيز است . بايد نان را به نرخ روز خورد ، خصوصا در حالتى كه ريش انسان درگير است . يك صد سوار افشار جهانشاه خان را مأمور فرموده بودند بيايد عربستان . اگرچه من به ظاهر استغنا كردم ، ولى كمال لزوم را دارد . مراقبت بكن كه زودتر بدهند . عرض كرده بودم پنجاه و يك قبضه تفنگ ورندل كه يكى از آنها بلندقد و سربازى است و باقى تمام كوتاه قد است ، با هشت هزار و سيصد و بيست عدد فشنگ در نزد سوار دويرن كه آقا جان خان هم اقرار دارد ، هرطور هست بگيرند و بدهند اين سوار بياورد . مادامى كه سوار در عربستان است براى خودش لازم است ، به علت آنكه ، حالا يراق تمام ايلات و اعراب و دزد و حتى تجار هم تهپر است و آن تفنگ قديم و بال و سنگينى بار است . كاغذهاى تهران هرچه مىفرستيد ، تمام 11 روزه به عربستان مىرسد . نمىدانم چرا كاغذ من به شما بيست روزه بايد برسد . به خرمآباد سفارش كردم كه علت آن را معلوم كنند . پيوست چهارم رقعهء جناب جلالتمآب آقاى وزير دفتر را در باب مقطوعىها زيارت كردم . در برداشت مطلب و عنوان مسئله خبط شده است و ايشان هم يك ثبات رأى و سليقهء ثابتى دارند كه ، اگر فرمايش فرمودند عدد ائمه معصومين نه نفر است يا شهور سال 15 ماه است ، تا عمر دارند بايد در سر اين قول ايستادگى كنند . بهتر اين بود و هست كه از ايشان
--> ( 55 ) - مقصود ميرزا اسماعيل امين الملك وزير خزانه و برادر امين السلطان است .