حسين قلى خان نظام السلطنه مافى
381
خاطرات و اسناد حسين قلى خان نظام السلطنه مافي ( فارسى )
چهارشنبه 29 محرم 1307 قمرى هو فرزند جان روز حركت پست شوشتر است ، اگرچه من هم پيش از اظهار شما اعتقادم اين بود كه تا ورود موكب مسعود ، زحمتى در باب مطالب دولتى خدمت بندگان جناب جلالتمآب اجل اقدس امين الملك دام اقباله ندهم ، رأى شما هم كه رسيد بالمره صرفنظر كردم . اين يك ماه هم تعطيل قرار مىدهم تا بعد از ورود موكب مسعود چه اقتضا كند . على الحساب بعضى مطالب اظهاريه به خط خودتان و ميرزا ابو القاسم را جداگانه جواب نوشتم كه تكليف خود را بدانيد . عمده ، كار حساب است كه به فضل الهى همت بگماريد و از پيش برداريد . من هم از غره ذيحجه الى حال از آقاى سعد الملك خبرى ندارم . همينقدر در عيد اضحى تبريك عيد تلگرافى كرده بود ، جوابى عرض كردم . بعد از آن هم از محمره نوشته بودند كه ، جهاز پرسپوليس را در ششم محرم خواسته است ، بردهاند . معلوم مىشود كه خيال رفتن عباسى و لنگه را داشته است . اگرچه على الظاهر احمد خان سرتيپ و صاحبمنصبان ، منت گذاشته بودند كه چون در محمره ناخوشى است ، البته نمانيد و بيائيد ؛ ولى خيال باطنى به زعم من ، مسافرت بنادر بوده است . بالجمله حالا كه بىخبريم . در 16 محرم تلگراف احوالپرسى كردهام ، هنوز جوابى نرسيده است . كار تلگراف شوشتر - بوشهر مغشوش است ؛ زيرا كه بايد به واسطهء هفت ولايت حرف زد ، هم تلگرافهاى وسط مطلع از مطلب مىشوند و هم دير مخابره مىشود و در واقع تلگراف شوشتر - دزفول ، وزن شعر است و اسباب دلخوشى دولت . پيوست اول هو فرزند جان تمام افراد بشر جز ذات اقدس الهى زايل هستند ؛ فرق ميان واجب و ممكن اين است ، ولى ، مردن به نيكنامى ، بهتر از زندگى به عار و ننگ است . مرض و با شدت كرده است ، من هم نمىتوانم اين كارى كه در دست دارم رها كنم ؛ زيرا كه قوهء حاجى استاد على كه سهل است ، در قوهء هيچيك از حكام ايشان هم نيست . علاوه بر خدمت و اجراى امر ولينعمت ، خدمت به خلق خدا است . مخصوصا كه كار طولانى شده است و هرگاه يك روز تعطيل كنم ، بيست هزار تومان خرج الى يومنا هذه كلا باطل مىشود . باز از دو طرف سله را آوردهايم ، به دوازده ذرع فاصله رسيده است كه متصل شود . بعد از اتصال سله ، فرضا بيست روز يا يك ماه هم كار صندوق اندازى و سد سنگ و ساروج تعطيل شود . در اين صورت لازم است كه به شما بنويسم ، من به سعد الملك دسترسى ندارم ؛ وصيتنامهء من به خط ميرزا صادق خان كه پاى هرصفحه « اين به خط خودم صحيح است » و در بعضى مواضع هم به خط خودم تعرضاتى كردهام ، در ميان