حسين قلى خان نظام السلطنه مافى

78

خاطرات و اسناد حسين قلى خان نظام السلطنه مافي ( فارسى )

توطئه عليه حسين قلى خان در اين بين ، عزت الدوله « 19 » و بنه و اجزاء ايالت معتمد الملك وارد شدند . بعد از چند روزى احتشام الدوله از بهبهان آمد . ميانهء او و مشير الملك اگرچه سابقهء عداوت بود و به واسطهء عدم قدرت اظهار نمىكرد ، در اين موقع فرصتى بدست آورد و چهار هزار تومان بر جمع بهبهان افزود كه ، در سنهء ماضيه در كتابچه از قلم افتاده است و بايد دو ساله جمع شود ؛ شش هزار تومان هم بايد تفاوت عمل بدهند . از آن طرف چون مشير الملك مىدانست كه من با احتشام الدوله سابقهء خصوصيتى دارم و قوامىها را هم بسته به من مىدانست ، عداوتش را واضح كرد . معتمد الملك هم به طمع آن‌كه از مال و ثروت شخص او فايده‌ها خواهد برد ، مهر خودش را با كيسه بدست ضعيفهء صندوقدار عزت الدوله داد و شبانه براى مشير الملك فرستاد كه ، من و عزت الدوله هردو فرزند تو هستيم و ابدا كارى به كار فارس و عزل و نصب و نفع و ضرر نداريم ؛ به هرچيزى كه لايق دانى آن كن . چون مشير الملك روزها غذا نمىخورد و يك وعده در شب شام مىخورد ، هر شب دوسه جور غذا در اندرون عزت الدوله طبخ مىشد و با خواجه مىفرستادند كه ، اين‌ها را خانم بدست خود براى شما طبخ كرده . مشير الملك فعال مايشاء شد . حضرات قوامى ، ديگر آمدن دربخانه را موقوف كردند جز مؤيد الملك كه به ضرورت شغل بيگلربيگيگرى يك روز فاصله مىآمد ؛ و قدغن كردند كسى به منزل من نيايد . من هم روزها با معتمد الملك ناهارى مىخوردم و شب‌ها به اندرون خودم كه در خانه‌هاى ديوانى مشهور به « رضا قلى ميرزائى » بود ، مىرفتم . مأموريت دشتى و دشتستان بيست روز از اين مقدمه‌ها گذشت ، خبر تلگرافى رسيد كه ، خوانين دشتى و دشتستان اعتنائى به عبد الحسين خان نكرده و عذر او را خواسته‌اند . خود او هم صراحتا استعفا داد كه ، من قوهء حكومت آنجاها را ندارم . بدون اذن سوار شد و مراجعت كرد . مشير الملك فرصتى بدست آورد كه ، غير از سعد الملك ، در قوهء احدى نيست كه در اين وقت سال كه شش ماه گذشته است ، ماليات آنجاها را وصول كند ؛ چون سابقهء حكومت دارد و خوانين با او راه مخصوصى دارند . من قبول نكردم . معتمد الملك تلگراف محرمانه‌اى به سپهسالار زد كه ، با بودن سعد الملك كار ما پيشرفت نمىكند و با آن‌كه حكومت بوشهر و دشتى و دشتستان خيلى محترم و معتبر است ، راضى نمىشود . سپهسالار تلگراف كرد كه ، از شما انتظار دارم كه قبول كنيد . من هم تمام وسايل و دستگاه حكومت را به

--> ( 19 ) - مقصود ملكزاده خانم عزت الدوله خواهر ناصر الدين شاه و همسر معتمد الملك است . وى ابتدا به نكاح ميرزا تقى خان امير كبير درآمد . سپس با ميرزا كاظم خان نظام الملك پسر ميرزا آقا خان نورى ازدواج نمود . پس از عزل نوريه ، از وى طلاق گرفته و به عقد شير خان اعتضاد الدوله درآمد . معتمد الملك شوهر چهارم و آخرين وى بود .