يحيى دولت آبادى
328
حيات يحيى ( فارسى )
براى لولههاى نفت يا خزانههاى زرخيز كه در آن ناحيه دارند خطرناك است انگليسيان آنقدر سياست بخرج ميدهند كه براى سرگرم و دلخوش كردن موقتى خزعل در ضمن اشخاص كه براى سلطنت عراق عرب نام مىبرند يكى هم خزعل مىباشد . بهرصورت سردار سپه در اينوقت از خزعل نگرانى شديد دارد خصوصا كه ميشنود او با سلطان احمد شاه در فرنگ مكاتبه دارد و ممكن است روزى شاه باعتماد به پول و اسلحه و استعداد خزعل از كشتى در محمره پياده شود و ناراضيهاى مملكت به او پيوسته گردند . سردار سپه نوشتجاتى بدست آورده است از مدرس رئيس هيئت علمى مجلس و ديگران كه بخزعل نوشته او را قوت قلب دادهاند كه در مخالفت خود باقى بماند و هم شهرت دارد كه خزعل پولهائى هم بتهران براى اشخاص فرستاده است . مخالفين سردار سپه بخزعل حالى كردهاند كه با همراهى شاه و مجلس با وى سردار سپه نميتواند بر او غالب شود و بالجمله كمكم دارد خزعل صورت ياغيگرى به خود ميگيرد تقاضاى سردار سپه را هم كه بتهران بيايد رد كرده است سردار سپه چاره ندارد مگر آنكه با او بجنگد آن را هم كه انگليسيان گفته شد به او اجازه نميدهند در اين صورت ناچار است از خود انگليسها بخواهد خزعل را تحت امر او در آورند . انگليسيان چند مطلب از دولت ايران ميخواهند از جمله تمديد مدت امتياز نفت جنوب معروف بامتياز دارسى و تمديد مدت امتياز بانك ايران و انگليس معروف ببانك شاهى و پرداخت مبلغ چند ميليون تومان مخارجى كه آنها در ايام جنگ در تأسيس پليس جنوب كردهاند در فارس براى حفظ مؤسسات اقتصادى و منافع سياسى كه داشتهاند در صورتى كه در ميان مليون و مقامهاى صلاحيتدار هيچ زمينهئى براى پذيرفتن اين تقاضاها حاضر نيست سردار سپه هم اگر در مذاكرههاى ابتدائى خود به آنها وعده انجامى داده باشد تاكنون نتوانسته است يك قدم رو به اين كار بردارد چه اين موضوع بايد در مجلس مطرح شود و قطعى است كه مجلس هرقدر هم ساختگى باشد و اكثريت آن تابع نظريات سردار سپه نخواهد توانست رأى مثبت در اين مسائل بدهد . در اينوقت كه قضيه مخالفت خزعل پيش آمده است و سردار سپه ميان دو محذور