يحيى دولت آبادى
173
حيات يحيى ( فارسى )
خصوصا كه براى مخارج دفترى و خرج جلسهها پولى هم از دولت ميگيرند بيش از آنچه ضرورت دارد بديهى است اين كارى نيست كه نگارنده بتواند با اين اشخاص در آن بذل جهد نمايد بعلاوه كه اشخاص صالح از مليون به اين مجمع خوشبين نيستند و كارى را كه قرارداد گذارندگان با تشويق بيگانگان تأسيس ميكنند و ممكن است در اجراى قرارداد بمنزلهء يك مقتضى و يا در برهم زدن آن بمنزلهء يك مانع بوده باشد يك كار ملى سودمند به حال وطن نميشناسند از طرف ديگر قسمتى از نمايندگان مجلس شورايملى كه در مركز و ولايات انتخاب شدهاند و در بهارستان جلسه دارند با انعقاد اين مجمع در بهارستان بىآنكه آنها در آن دخيل باشند موافقت ندارند و بهرصورت اسباب مخالفت با اين مجمع در داخل و خارج آن جمع شده عنوان خوش به خود نميگيرد و نميتوان با بىاعتنائى بدانجا آمدورفت كرد . نگارنده هم فرصت را غنيمت شمرده لايحهئى را كه خواهيد خواند و در شمارهء 104 روزنامه رهنما نشر شده است در يكى از جلسههاى مجمع ميخواند و ديگر خود را دور ميگيرد بعضى از اشخاص حقيقتخواه هم دورى مينمايند و مجمع منحل ميگردد . صورت لايحه « آقايان محترم چون هيئت مؤسس مجمع ملى كه براى نشر افكار بين المللى و هواخواهى از مجمع اتفاق ملل تشكيل يافته عدهاش به حد كفايت رسيده است و از امروز بايد باداى وظيفهئى كه به عهده دارد بپردازد لازم ميدانم اين چند كلمه را تذكرا عرض نمايم . جامعه ملل كه عنوان مقصدش ريختن طرح اساس صلح عمومى است نزديك يك قرن است بعنوانهاى مختلف نام و نشان خود را گوشزد عالميان نموده است و در جنگ عمومى كه بدبختيش شامل نوع بشر شد هواخواهان مجمع مزبور بيشتر اميدوار شدند كه راه رسيدن به مقصود را نزديك تصور نمايند بطوريكه گاهى بخاطر ميآورند براستى و حقيقت جنگ عمومى مقدمه صلح عمومى خواهد بود خصوصا وقتى ديدند و شنيدند تأسيس جامعه ملل روى اساس صلح و ترك جنگ و جدل واقع گشت و نظامنامه آن به صورتى كه اگر به تمام معنى جارى شود اول قدم است كه رو بسعادت