[ جلد سوم ] سرآغاز نزديك به دو سال پيش براى نخستين بار جلد دوم اين كتاب را كه از وقايع صدر مشروطيت آغاز شده چاپ و منتشر كرديم و در مقدمهء آن علت مقدم داشتن جلد دوم را بيان داشته و اينك نيز از نظر حفظ ترتيب سلسله وقايع مشروطيت بچاپ و انتشار جلد سوم پرداختيم و از خداوند مهربان در طبع و نشر دو جلد ديگر اين اثر نفيس توفيق مىطلبيم تا دورهء كامل اين كتاب كه آئينهء حقيقت‌نماى وقايع سياسى و تاريخى نيم قرن اخير ايران و داستان هشتاد سال عمر پرافتخار يكى از فرزندان رشيد و ميهن‌پرست اين آب و خاك است در دسترس استفاده هم‌ميهنان عزيز قرار گرفته از سرگذشت نويسنده كه سراسر عمر گرامى را بدون چشم داشت باجر و پاداش وقف خدمت به مملكت و مردم آن نموده و در تنوير افكار و تأسيس فرهنگ و استقرار اساس مشروطيت رنجها برده و خدماتى كرده كه محال است از صفحهء خاطر ناظرين بيطرف و تاريخهاى بيغرض محو و فراموش شود جوانان امروز و هم نسلهاى آينده درس عبرت گرفته با پيروى از افكار و كردار او روح آن مرد وطن‌پرست نامى را شاد و بدينوسيله از زحماتش قدردانى كنند . پدر فقيد بزرگوارم آرزو داشت خود در ايام حيات موفق بطبع و تقديم اين اثر نفيس به هموطنان عزيز گردد و به همين منظور مقدمات چاپ را خصوصا از حيث تهيه عكسهاى تاريخى فراهم آورده بود ، لكن پاره‌يى محظورات مانع انجام منظور وى گشت و پس از او هم متأسفانه عكسها به شرحى كه در مقدمهء جلد دوم اين كتاب اشاره شد از ميان رفت و ناگزير به گراوركردن عكسهايى كه در دسترس عموم است اكتفا گرديد و از عكس بعضى رجال هم كه دسترس نبود براى آنكه وقفه‌يى در چاپ حاصل نشود صرف‌نظر كرده تدارك آنها را بچاپهاى بعدى محول ساختيم و چون در غلطگيرى دقت فراوان به عمل آمد از تنظيم غلطنامه براى بعضى اغلاط كه احيانا در چاپ راه يافته صرفنظر نموده و از خداوند توفيق طبع و نشر ديگر آثار نويسندهء دانشمند كتاب را مسئلت داريم . فروغ دولت‌آبادى - تهران