بوداق منشى قزوينى
29
جواهر الأخبار ( فارسى )
مىشود ، و در طى دو سال ، تا سال 982 ه . ق . وظايف محوله را انجام داده ، اما بار ديگر تا سال 984 ه . ق . كه شرح حال خود را تحرير كرده ، بيكار و منزوى شده است . چون شاه طهماسب اول در سال 984 ه . ق . وفات يافت و پسرش اسماعيل ميرزا به نام شاه اسماعيل دوم بر تخت پادشاهى جلوس كرد ، بوداق منشى به قصد آنكه موقعيت ديوانى گذشته را به دست آورد و خسران و محنتهاى گذشته را جبران نمايد ، و بالاخره آنكه دل پادشاه را به ترحم وادارد ، مجددا قلم به دست گرفته و به ستايش و تمجيد از پادشاه جديد و كرم و جوانمردى او پرداخته است ، و از او اميد و انتظار داشته به احوال دردمند گذشتهء او رسيدگى كند . او در بيان سرگذشت و حال خود ، شاه جديد را چنين اندرز داده است : « . . . چون سلطنت به دو قرار يابد اول ، حاجت محتاجان برآرد و دفع ظلم از مظلوم نمايد ، و هر كس در ايام پدر جفا ديده باشد و محنت كشيده به لطف و كرم ، دل شكستهء او را درست سازد . از جمله ، مؤلف ، بوداق منشى كه در ايام پادشاه مرحوم ، بىگناه و بىجهت جفاها ديدم و شكنجهها كشيدم و به دفعات ، قريب هفت صد تومان دادم . امّيد كه حق تعالى و تقدس بر دل رحيم اين پادشاه صاحب مروت اندازد كه تفصيل احوال از اين دردمند مستمند گوش كند . . . » . « 1 » اين آخرين مطلبى است كه مؤلف دربارهء خود نقل مىكند ، و نيز اثر خود را در جمادى الاخر سال 984 ه . ق . خاتمه بخشيده ، و از بقيهء سرگذشت و زندگى ديوانى خود اطلاعى به دست نداده ، و نمىدانيم در زمان شاه اسماعيل دوم دفع ظلم از مظلوم شده و كسى گوش به احوال آن دردمند مستمند كرده يا نه . هيچ يك از منابع صفوى در اين مورد خبرى نمىدهند . « انگيزهء تأليف » كتاب جواهر الاخبار تنها اثرى است كه به نام مؤلف آن « بوداق منشى قزوينى » شناخته
--> ( 1 ) . جواهر الاخبار ، ص 241 .