اشارتى بىزوايد و شواهد و امثال محرر شدى ، اما نظر بر آن است كه اين كتاب مجموعهء صنايع علوم و فهرست بدايع فضايل و دستور اساليب بلاغت و قانون قوالب براعت باشد و اخبار و احوال كه موضوع علم تاريخ است در مضامين آن بالعرض معلوم گردد . چنان كه فضلاى صاحب طبع نكته‌ياب كه روى سخن در ايشان است بعد از تأمّل شافى انصاف دهند كه در رشاقت لفظ و سياقت معنى و حسن مواقع تضمين و لطف مراتع تحسين و تزيين برين نمط در عرب و عجم مسبوق به غيرى نيست . ذكر دودمان سلغرى و بعضى احوال خانيت آروغ ميمون نسل چنگيز خان تا آخر عهده ارغون خان [ 148 ] در تعريف شيراز [ 147 ] شيراز بهترين سرزمينهاى ايران است و آن را ملك سليمان گويند . در روزگاران گذشته در تصرف آل بويه بوده است . بدون مداهنه بايد گفت اگر جهان را به انسانى همانند سازند شيراز به مثابهء مردمك چشم او است و اگر كره زمين را به آسمان تشبيه كنند قصبات فارس به منزلهء ستارگان درخشان آن هستند . حكومت نواب سلجوقيان در سال 458 سلطان آلب ارسلان محمد بن جغرى بيك بن ميكائل بن سلجوق به فارس لشكر كشيد و آنجا را تصرف نمود . از آن روزگار شيراز مدت 85 سال از آخر ايام ديالمه تا ظهور دولت سلغريان در تصرف سلاطين آن خاندان بود . در اين مدت هفت تن از جانب ايشان بر فارس حكومت كرده‌اند : اول : فضلون شبانكاره : سلطان آلب ارسلان چون فارس بگرفت آن سرزمين را بطريق ضمان به او سپرد . فضلون بر سلطان عاصى شد و نظام الملك قصد او كرد و او در اين نبرد كشته شد . شرح حال او به موضع خود گفته آيد . دوم : ركن الدين خمار تكين . او در خاندان سلجوقى تربيت يافته بود و عاقبت هم به قهر آنان گرفتار آمد . سوم : اتابك جلال الدين جاولى سقاويه . و قمع شبانكاره از فارس به دست او ميسر شد .