أحمد بن محمد مسكويه الرازي ( مترجم : ابو القاسم امامى و على نقى منزوى )
پيشگفتار 28
تجارب الأمم ( فارسى )
جاى ايشان محمد بن ياقوت از سوى مقتدر منصوب شد ( 5 : 281 ترجمه ) . 15 - سليمان ابن حسن : [ 1 ] ( وزير 318 - 319 ) نخستين وزيرى او است كه براى مقتدر بود . از 16 ج 1 - 318 ( 5 : 286 ترجمه ) . تا 25 رجب 319 ه ( 5 : 293 ترجمه ) . مدت : چهارده ماه و چند روز وزير بود ( بند 25 ) . 16 - كلوذانى : ابو القاسم عبيد اللّه بن محمد [ 2 ] ( وزير سال 319 ) . از دوشنبه 27 رجب 319 ( 5 : 293 وزير ) تا رمضان 319 ( 5 : 302 ترجمه ) . مدت : دو ماه و سه روز ( 5 : 302 ترجمه ) . 17 - حسين ابن قاسم ابن سليمان وهب : [ 3 ] ( وزير 319 - 320 ه ) براى مقتدر . او شيعى بود از آدينه 28 رمضان 319 ( 5 : 302 ترجمه ) تا 28 ع 2 - 220 ( 5 : 311 ترجمه ) به وزيرى نشست . مدت : مدت وزيرى او هفت ماه ( 5 : 311 ترجمه ) . 18 - فضل ابن جعفر ابن فرات : [ 4 ] ( وزير 320 ) نخستين وزيرى او براى مقتدر . از 28 ع 2 - 320 ( 5 : 311 ترجمه ) تا كشته شدن مقتدر ، چهارشنبه 27 شوال 320 ( 5 : 322 ترجمه ) . مدت : مدت وزيرى او پنج ماه و 29 روز ( 5 : 328 ترجمه ) . 19 - ابن مقله : بو على ( وزير 320 - 321 ) چهارمين وزيرى او است ، پس از كشته شدن
--> [ ( 1 ) ] . ابو القاسم سليمان بن حسن بن مخلد ( 5 : 293 و 460 ترجمه ) از ياران و وابستگان به خاندان گنوسيست فرات ( 5 : 54 و 63 پانوشت ) چهار بار به وزيرى رسيد نخست براى مقتدر ، دومين وزيرى او ( بند 25 ) براى راضى و سومين و چهارمين آنها ( بند 28 و 29 ) براى متقى بوده است دومين تا چهارمين آنها در دوران امير الامرائى بود و جنبهى تشريفاتى داشت . [ ( 2 ) ] . درگذشتهى سال 340 ن . ك . به ( 5 : 482 ترجمه ) . [ ( 3 ) ] . حسين پسر قاسم پسر عبيد اللّه پسر سليمان پسر وهب پسر سعيد پسر عمر و پسر حصين پسر قيس بسر قبال ، حارثى الولا . خاندان وهب از آراميان عرب شدهى سوريه است ، نياى ايشان قبال دبير يزيد پسر ابو سفيان فرماندار شام بود و سپس به خدمت برادر او معاويه و سپس پسرش يزيد ( 60 - 64 ه ) در آمد و در آن روزگار بمرد . پس از واژگونى امويان ، حصين پسرش عمرو به خدمت منصور و برمكيان در آمدند . وهب از خدمت برمكيان به خدمت ذو الرياستين و برادرش در آمد . سليمان دبير مأمون ( م 218 ه ) و وزير مهتدى ( 255 - 256 ه ) بود و در زندان موفق به سال 272 ه درگذشت ( ابن خلكان 2 : 144 - 147 ) . عبيد اللّه ( 226 - 288 ه ) پسر سليمان وزير معتمد و معتضد بود . پسر او قاسم وزير معتز ناصبى ( 251 - 255 ه ) بود . زندگى نامهى افراد اين خاندان ، عربزدگى و ضد رفض را نشان مىدهد . بجز دو پسر قاسم ، همين حسين كه پيرو شلمغانى است و برادرش محمد كه طرفدار نوبختيان و ضد شلمغانى بود و برادر خود حسين را در اين راه به كشتن داد ، و هر دو برادر در شمار وزيران ديده مىشوند . [ ( 4 ) ] . ابو الفتح ابن حنزابه ( 280 - 327 ) او در دومين وزيرى خود كه براى راضى در دوران امير الامرائى بجكم بود ( بند 26 ) ، در سفر به شهر رملهى فلسطين درگذشت ( زركلى ، اعلام ، 5 : 351 ) ، ن ، ك . به ( 5 : 223 پانوشت ) .