جائى برسد . [ 1 ] چون خلافت براى مقتدر بالله استوار گرديد ، كارها را به ابو الحسن بن فرات [ وزير ] واگذار كرد ، كه مانند يكى از خليفگان انجام مىداد ، مقتدر به خوشگذرانى ، نشست و برخاست با دوستان و آميزش با زنان و نوازندگان پرداخت . پس نفوذ زنان و نوكران در دولت افزايش يافت [ 2 ] . ابو الحسن نيز به هزينه كردن دارائى بيت المال ويژه [ 3 ] پرداخت و در اين راه زياده‌روى كرد تا همه را نابود كرد . از نيكىهاى ابن فرات آنكه در همان آغاز كار ، فرمانى از مقتدر براى همه كارگزاران بخشهاى كشور بگرفت ، تا داد را در ميان مردم بگسترند و آئين‌هاى ستمگرى را بزدايند ، او براى همهء خاندان * بنى هاشم ماهيانه نهاد ، سپس با فرمانى آن را افزايش داد . پس از آن فرمانى براى بخشودگى همهء كسانى كه از او سرپيچى كرده و به ابن معتز پيوستند صادر كرد ، و ايشان را در همهء رسيدگيها مانند بىگناهان شمرد . او در كار حسين بن حمدان و ابراهيم بن كيغلغ نيز نرمش نشان داد ، تا مقتدر از گناه ايشان چشم پوشيده ، ايشان را به كارگزاريها بگمارد . او همين شيوه را با ابن عمرويه [ 4 ] به كار بست . گزارش سياست درست [ 5 ] ابن فرات : ابن فرات به مقتدر فهمانيد كه اگر بخواهد همهء همكاران ابن معتز را به كيفر

--> [ ( 1 - ) ] : الوزراء » 27 - 26 . [ ( 2 - ) ] M : در خ 5 : 171 مادر و خاله و كنيز مقتدر در شمار سياستمداران كشور ياد شده‌اند . [ ( 3 - ) ] M . متن : بيت المال الخاصة ، مقابل بيت المال العامة خ 5 : 76 . [ ( 4 - ) ] M : فرمانده پليس بغداد و از همكاران كودتاى ابن معتز ( - ص 35 ) . [ ( 5 - ) ] M : مشكويه سياست سنىزدگى ابن فرات را در نرمش با سنيان سرسخت ، همكاران ابن معتز در كودتاى سال 296 سياستى درست مىخواند . چنان كه در پانوشت ص 53 - 54 گفتيم اين سياست را شيعيان دوازده امامى پس از غيبت آخرين امام ( ع ) در پيش گرفتند . اين سياست كه گاهى با شكست نيز رو به رو مىشد ، مدتى دراز به روى كار آمدن خاندان شيعى آل بويه انجاميد و مشكويه همهء زندگى خود را زير پرچم اين سياست گزرانيد . ولى اين نرمشها به خليفهء بغداد نيز توان داد ، سى سال پس از مرگ مشكويه ، تركان سلجوقى را به بغداد دعوت كنند ، تا خاندان بويهى را براندازند .