گفتار يازدهم نظر محققان و مؤلفان معاصر عرب دربارهء عبد الحميد و نثر فنى عربى نوشته استاد انيس المقدسى * نظر استاد محمد كرد على * گفته دكتر طه حسينى * نوشته دكتر زكى مبارك * بررسى و نقد نظرهاى محققين معاصر عرب مراد از مؤلفان معاصر آن دسته از صاحب‌نظران و نويسندگان عربىزبان هستند كه در دوران جديد ، يعنى دورانى كه نقد و بررسى آثار گذشته براساس روشهاى تحقيقى عصر حاضر معمول و متداول شده دربارهء تاريخ يا ادبيات عربى كتاب يا رساله‌اى نوشته‌اند ، و در آن به پيروى از مورخان و ناقدان ادب قديم از عبد الحميد و پايگاه وى در بلاغت عربى نيز يادى كرده و نظرى ابراز داشته‌اند . البته نبايد انتظار داشت كه همهء نظرهايى كه در اين‌باره ابراز شده يك دست و هم‌آهنگ باشند ، زيرا همهء مؤلفان و نويسندگان هم در مراجعهء به همهء منابع موجود و دقت در استنباط مطالب از آنها و همچنين در زمينه‌هاى فكرى و گرايشهاى فرهنگى خود همسان و هم‌سنگ نبوده‌اند ، و به همين سبب در نظرهاى آنها اختلاف كم نيست . ولى به‌هرحال براى اين‌كه اين بحث و بررسى خالى از نظر محققان و نويسندگان معروف معاصر هم نباشد به برخى از آنها در اينجا اشاره مىشود .