محمد مهدى ملايرى
58
تاريخ و فرهنگ ايران ( فارسى )
دربارهء اين نام و تعيين محل آن ذكر كردهاند ، سايهاى از ابهام افكنده است . دگرگونيهاى تاريخى در نام سورستان اين دگرگونيها بنابر تحقيقات هرتسفلد باستانشناس معروف چنين خلاصه مىشود : نام سوريا Syria از وقتى به وجود آمد كه پس از جهانگشائىهاى كورش و فتح بابل و آشور تمام سرزمينهاى شمالى بين النهرين يعنى آشور قديم Assyria با تمام سرزمينهاى غربى آن يكى شده و در شاهنشاهى هخامنشى يك ساتراپنشين را تشكيل دادهاند . ساتراپنشينى كه در مآخذ يونانى و رومى به نام سوريا Syria معروف گرديد : سوريا Syria لفظ تغيير يافتهاى است از نام ايرانى اين منطقه كه آن را آثورا يا آشورا ASura مىناميدند . اين لفظ ايرانى نخست در يونانى و لاتينى به آشور Assyria تبديل گرديد و آنگاه پس از يكى شدن اين هردو منطقه به نام سوريا Syria خوانده شد . بنابراين دو نام سوريا Syria و آشور Assyria هردو نام يك سرزمين بودند و يونانيان نيز اين هردو را نام يك جا مىدانستند « 1 » و همين سرزمين بود كه در زبان فارسى به نام آسورستان و كوتاهشدهء آن سورستان ناميده شد . در زمان اشكانيان چون روميان پس از پيروزيهائى كه در جنگ با اشكانيان نصيبشان شد بخشى از سرزمين آشور و قسمتى از شمال بين النهرين را تصرف كردند و آن را ضميمهء دولت خويش ساختند ، متصرفات خود را همچنان Syria خواندند و اشكانيان هم باقيماندهء همين سرزمين را كه در تصرفشان مانده بود ضميمهء سرزمين بابل كردند و آنها هم همه را همچنان به نام آسورستان و كوتاهشدهء آن سورستان ناميدند . بنابراين از اين تاريخ سرزمين بابل قديم با دو نام سورستان و سوريا كه هردو سابقا يك مفهوم را مىرساندند و نام يك سرزمين بودند داراى دو مفهوم شد و هريك به منطقهاى جداگانه اختصاص يافت ،
--> ( 1 ) . Ernest Hertsfeld , THE PERSIAN EMPIRE Edited From the Posthumous Papers by Gerold Walser , Wiesbaden , 1968 . Page 306 .