قاضى احمد بن محمد غفارى كاشانى

463

تاريخ نگارستان ( فارسى )

سوم - مقصود كلى از اين عهدنامه معاونت دو دولت قويشوكت است به يكديگر و اين عهدنامه در موقع سبقت دشمنى در نزاع پذيرفته است و مراد از سبقت در جدال تجاوز نمودن از خاك خود است براى بردن خاك ديگرى . چهارم - اولياى انگليس متعهد ميشوند كه هرگاه يك دولت خارج بخواهد بممالك ايران حمله برد مادامى كه جنك در ميانست همه ساله انگليس با اسلحه و ما يحتاج جنك بدولت ايران كمك كند يا كه سالى دويست هزار تومان وجه نقد براى مصارف قشون بايران بدهد به شرط آنكه سبقت در جدال از طرف ايران نشده باشد و ايرانيان از حدود خود تجاوز نكرده و در دفاع باشند . پنجم - دولت ايران مختار است كه براى تعليم قشون خود از مملكتى كه با انگليس در خصومت نباشد معلم بياورد . ششم - اگر از ملل فرنگى يكى هم كه با انگليس در حال مسالمت باشد با دولت ايران طرف خصومت شود باز انگليس مكلف است بقشون و اسلحه يا نقد مقرر كمك كند . هفتم - تنخواهى كه انگليس بعوض سپاه مىدهد بايد از طرف ايلچى آن دولت هرچه زودتر تدارك و كارسازى شود . هشتم - هرگاه طايفهء افاغنه با انگليس نزاع نمايند ايران قشون خود را بكمك قشون انگليس خواهد فرستاد و اخراجات آن را از دولت خواهد گرفت از قرارى كه اولياى دولتين قطع و فصل نمايند . نهم - هرگاه بين ايران و افغان نزاع شود انگليس بيطرف خواهد ماند مگر اينكه به خواهش طرفى وارد در اصلاح بشود . دهم - اگر متمردى بممالك انگليس فرار كند بتقاضاى ايران او را از خاك خود دور خواهد كرد و اگر بيرون نرود او را گرفته تسليم نمايد . يازدهم - اگر در خليج فارس ضرورتى پيش بيايد انگليس به شرط امكان و فراغ بال بكشتى جنگى و قشون بايران كمك كند و مخارج را موافق قطع و فصلى كه كرده باشند دريافت دارد . بتاريخ 25 نوامبر 1814 - 5 قوس 12 ذيحجه 1229 ه . محمد شفيع ، ميرزا بزرك ، عبد الوهاب ، جمس موريه ، هنرى اليس . [ 766 - عهدنامهء تركمان‌چاى ميان ايران و روس ] 766 ايضا عهدنامهء تركمان‌چاى : در عهدنامهء تركمان‌چاى بين نايب السلطنه و ايوان‌پسكاويچ اول حوت 1243 . 21 فوريه 1828 چون دوستى