قاضى احمد بن محمد غفارى كاشانى

412

تاريخ نگارستان ( فارسى )

شود امرا اين رأى را پسنديدند و عهد و پيمان كردند كه سر از دولتخواهى شاهرخ نه‌پيچند و احمد خان نيز به خيال اينكه هركس پادشاه ايران شود خاك خراسان سدى ميان تطاول ايران و كشور افغان است خواهد بود شعر : عاجز باشد كه دست قدرت يابد * برخيزد و دست عاجزان برتابد [ 695 - نادر شاه افشار تحصيل نكرده بود . ] 695 من العجائب نادر شاه افشار تحصيل نكرده بود هنگامى كه دستور داده بود كه مرقد حضرت على را آباد كنند چون گنبد زرين آن بپايان رسيد خواستند چيزى به آنجا بنگارند از وزيرش ميرزا مهدى خان پرسيدند چه نويسند ؟ گفت از نادر شاه ميپرسم چون پرسيد گفت بنويسند يَدُ اللَّهِ فَوْقَ أَيْدِيهِمْ وزير بسيار در شگفت شد چون چيزى را از كسى شنيد هرگز احتمال نمىداد كه دانشمندى در خاطر ببديهه داشته باشد تا چه رسد بمانند نادر شاه بىتحصيل بخواص گفت اين نوعى الهام است دليل خواستند گفت از شاه آن جمله بازپرسند چون پرسيدند گفت فراموش كردم همان را كه گفته بودم و شنيده بوديد آن را بنويسيد . [ 696 - نادر شاه و مذاهب اسلامى . ] 696 من الوقايع نادر شاه بسيار كوشيده بود تا در ايران ميان مذهب سنت و تشييع توافقى دهد و شيعه را از سب و شتم كه عادت ايشان است منع كند از اينرو هنگامى كه به عراق رسيد و در حله سراپردهء پادشاهى زد بزرگترين علماء شافعى بغداد را كه مشهور به عبد اللّه سويدى بود و از دودمان سويد ، طلب كرد و گفت با ملاباشى درگاهش كه از ملايان تشيع بود و بنام على اكبر موسوم ، واداشت تا بمباحثه و مداقه در مذهب تشيع و سنت به‌پردازند و عبد اللّه سويدى كتابى در اين موضوع تأليف كرده بنام الحجج القطعيه و اين كتاب در مصر بچاپ رسيده نگارنده آن را بدقت بررسى كرده بود مطالب سودمندى در آن موجود است ليك فعلا بدان دست‌رس ندارم تا از آن در اين دفتر چيزى ياد كنم خلاصه نادر شاه علماء فريقين را در حرم حضرت على جمع كرده بعد از موافقت ايشان هردو دسته را سوگند داده بود كه دست از اين فتنه و فساد ببهانهء دين و مذهب بردارند تا بتواند فتوحات شايانى در جهان نمايد و نگارنده همچنين نامه‌اى ديده بودم كه بسيارى از علماء دو فرقه آن را دستينه كرده بودند كه ديگر گرد تخريب دين مقدس اسلام بعنوان تشيع و تسنن نگردند و علماء افغان و بخارا نيز در آن حكم كرده بودند هرگاه ايرانيان دست از سب و شتم سلف بردارند و بديگر مذاهب اسلامى توهين نكنند حكم ايشان حكم افراد مسلمان خواهد بود همچنانكه خون و عرض مسلمان بر مسلمان حرام است اينان نيز چنان خواهند بود زيرا اختلاف مخالف نص قرآن است كه مىفرمايد وَ اعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعاً وَ لا تَفَرَّقُوا