محمد حسن خان اعتماد السلطنه
1816
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
شهريست به قاعدهء هندسه بنا نموده و به قدر سه چهار هزار خانوار از ايلات داخلهء خراسان براى سكناى آن قلعه معيّن و چهار فوج سرباز و پانصد سوار در آنجا ساخلو گذاشته محمّد ولى خان سردار خراسان را به رياست آنجا برقرار كردند . ( چين ) - فوت حاكم كانتنيه كه اسير انگليسها بود در كلكته - خفّت دادن به سفراى انگليس و فرانسه و ينگىدنيا در اين مملكت ، و نپذيرفتن خاقان چين ايشان را در حضور خود . ( ژاپن ) - جز بندر يوكوهوما از براى ورود سفاين ملل فرنگ باز نبود هنوز به يد پايتخت ورود نكردند . ( ماچين ) - قشون دولت فرانسه اسپانيا سواحل رودخانهء توران را متصرّف شده حو را نيز تصرف كردند . اروپا - ( اسپانيول ) - افتتاح راهآهن از مادريد به ساراكس - ميل عامهء مردم به جنگ با دولت مرقش - سردارى ادنل در اين جنگ - جنگ سخت ما بين قشون اسپانيا و مرقش - اتلاف قشون اسپانيائى به واسطهء امراض وبائى - فتح قشون اسپانيا و شكست فاحش قشون مرقش در اوايل زمستان - هنگام منازعهء اسپانيا با مرقش دولت انگليس با اسپانيا شرط مىنمايد كه بندر تانژر را بعد از فتح آنقدر نگاهدارد كه امضاى عهدنامهء صلح بشود . ( آلمان ) - تزلزل دولت اطريش از بروز جنگ در اوايل اين سال ما بين اين دولت و ايطاليا و فرانسه - فرستادن اطريش يك دسته قشون به سربستان خاك عثمانى - ابتداى كدورت ما بين دولت فرانسه و اطريش و كلمات سخت ناپليون امپراطور فرانسه به دولت اطريش در اوّل ژانويه به توسط سفير اطريش - دولت اطريش تهيهء جنگى در ايالات متصرفى خود در ايطاليا مىنمايد - گفتگوى سخت ما بين دولت اطريش و ايطاليا - دولت روس از براى رفع غايله به دول فرنگ تكليف انعقاد مجلس كنگره مىنمايد و قبول نمىشود - دولت اطريش ويكتر امانول پادشاه ساردين را تهديد مىكند كه بهطور حتم تهيه جنگى كه ديده متفرق نمايد و عساكر خود را مرخص كند و سه روز مهلت به او مىدهد - دولت فرانسه از اين تهديد متألّم شده سرداران خود را به حمايت ساردين به سرحدات ايطاليا مأمور مىسازد - شروع منازعه ما بين فرانسه و اطريش در مملكت ايطاليا - كمك بعضى ايالات كوچك ايطاليا به دولت