- فرار لوى ناپليون از قلعهء هام - بروز قحط و غلا در اين مملكت - طغيان آبها و خرابى شهرها - انقلاب در الجزاير به واسطهء امير عبد القادر - لوريه منجّم معروف ستارهء نبطون را انكشاف مىنمايد - اختراع پنبهء باروطى - جمعيّت فرانسه در اين سال هفتاد و يك كرور است . ( ايطاليا ) - فوت گرگوار شانزدهم پاپ و جلوس پى نهم به جاى او . ( روس ) - بروز و با در پطرزبورغ كه سه سال امتداد مىيابد . ( عثمانى ) - ايجاد مدرسهء دار الفنون . [ سنهء 1264 هجرى - سنهء 1847 مسيحى ] آسيا - ( ايران ) - در پنجم محرّم اين سال جعفر قلى خان ايلخانى قصد دستبرد و شبيخون به اردوى نواب حمزه ميرزا ( حشمت الدوله ) كه در مانه بود نمود ولى كارى از پيش نبرده جز اينكه لطفعلى خان بغايرى را كه مأمور به قلعهء خان بود دستگير كرده به آخال بردند و چون در ميان قبايل توقتمش و اوتمش در توقف سالار در آخال خلاف درگرفت سالار عازم كلات گرديد و پس از آنكه دانست كلات به تصرّف پسرش امير اصلان خان درنيامده به سرخس رفته مهمان اراض خان ريش‌سفيد تراكمهء سرخس گرديد و امير اصلان خان پسرش با اهل و عيال به دو پيوست ، و پس از چندى معلوم شد جعفر قلى خان در محلّى از گرگان كمين كرده نواب حمزه ميرزا عبد اللّه خان افشار صاين قلعه را با سواران افشار و خراسانى بر سر او فرستاده او را منهزم كردند ، و جعفر قلى خان به طرف هرات رانده به يار محمّد خان پيوست ، و نواب و الا شبى هفده فرسنگ راه طى كرده بر سر تراكمه تاخته جمعى را مقتول و دستگير نموده آخر الامر به شفاعت مير سعد اللّه خان فندرسكى سيصد خانوار گروگان از تركمانان گرفته آنها را به سملقان يورت دادند و جمعى از سوارهء آنها ملتزم ركاب و الا شدند . پس از آن خبر رسيد كه سالار با هشتهزار نفر قصد شهر مشهد كرده ابراهيم خليل خان با جمعى به مدافعهء او مأمور شد و در كال ياقوتى جنگ درگرفت ، عبد اللّه خان افشار صاين قلعه و دو برادرش مقتول گشتند ولى سالار منهزم شد و جمعى از تراكمه اسير گشتند و نواب حمزه ميرزا به شهر مشهد رفته به نظم