محمد حسن خان اعتماد السلطنه
1423
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
مملكت پرتوغال ديوانه شده پسرش به نيابت او سلطنت مىكند - ( روس ) - فرانسه و انگليس و پروس واسطهء مصالحه فيما بين دولتين روس و عثمانى شده معاهدهء موسوم به عهدياسى بين الطرفين منعقد مىگردد و در اين معاهده ادسا و قرم و كوبان متعلّق به روس مىشود . ( سود ) - قتل گوستاو سيّم پادشاه سود در يكى از مجالس جشن به دست يكى از اعيان - جلوس پسرش گوستاو چهارم به جاى او در سنّ طفوليّت . [ سنهء 1208 هجرى - سنهء 1793 مسيحى ] آسيا - ( ايران ) - در اين سال حضرت شهريار كامكار آقا محمّد شاه قاجار عزيمت خراسان فرمودند ولى بعضى اتفاقات مانع تصميم اين عزم شد . تبيين آنكه : اهالى كرمان بر حاكم خود مرتضى قلى خان و محمد ابراهيم آقاى قاجار بشوريدند و حاكم را از شهر بيرون كردند و با لطفعلى خان زند كه در قاين بود عهد متابعت بستند . لطفعلى خان كه قلوب اهالى اين ايالت را به خود مايل ديد با جمعى از افاغنه به نرماشير آمده و از آنجا به شهر كرمان راند . مرتضى قلى در ارك تحصّن جست ولى در اينجا نيز نتوانست زيست كند بنابراين لطفعلى خان شهر كرمان را متصرّف شد و جهانگير خان سيستانى نيز با هزار سوار به او پيوست ، حضرت شهريارى چون از اين واقعه آگاه گرديدند فسخ عزيمت سفر خراسان فرمودند و نواب مستطاب جهانبانى را با پنج هزار سوار از پيش روانهء كرمان نموده ، موكب همايون نيز روز چهارم شوال براى دفع لطفعلى خان زند انتهاض كرد . نواب مستطاب جهانبانى چون به حدود دارابجرد رسيدند شنيدند كه اهالى جيرفت طغيان كردهاند لهذا دستهء لشكرى به آن ناحيه مأمور نموده آنها پس از زد و خورد جيرفت را مسخّر كردند . بعد از آن نواب مستطاب جهانبانى به تسخير قلعهء تهرود توجّه فرمودند ، و محمّد تقى بيگ قوللر آقاسى با جمعى حمله به قلعه نمود از آن طرف دو هزار سوار تهرودى از قلعه خارج شده به مدافعه كوشيدند و در اين زد و خورد محمّد تقى بيگ به ضرب گلوله مقتول شد و همراهانش شكست خوردند . نواب