محمد حسن خان اعتماد السلطنه
1179
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
كريمخان شكست يافته فرار نمودند و عليمراد خان گرفتار شد اما پس از گرفتارى او را مرخص كردند و او نزد وكيل آمد ، وكيل نظر عليخان را مأمور جنگ عثمانى نمود و عمر پاشا به معذرت پرداخت اما در اين اوان جمعى از اهالى ايران در عتبات عاليات به مرض طاعون درگذشتند و عثمان پاشا به تصرّف اموال آنها امر كرد كريمخان مستحضر شده به ردّ اموال مزبور فرمان صادر نمود ، عمر پاشا قبول نكرد . لهذا كريمخان صادقخان را بر سر بصره فرستاد و او وارد حويزه شده و از آنجا به كنار شط العرب راند و به ساختن زنجير جسر پرداخت و شيخ عبد اللّه منتفج به حمايت اهل بصره مستعد مدافعه شد و وكيل دولت فرانسه كه در بصره متوقف بود با چند فروند كشتى به ممانعت صادقخان از عبور پرداخت و جنگ درگرفت و صادقخان بعد از غلبه بر لشكر بصره و شكست آنها از جسر عبور كرد و هشتم صفر به خارج بصره نزول نمود و سليمان آقاى حاكم بصره كه از جانب عمر پاشا والى بغداد در بصره حكومت داشت محصور گرديد و صادقخان وقتها در حوالى بصره بماند تا در سال هزار و صد و نود و دو مفتوح شد . اروپا - ( انگليس ) - ادوارد جنز طبيب ، علم و فن آبلهكوبى را انكشاف مىنمايد - بقيه شورش اهالى امريكاى شمالى بر ضد انگليس ، و متصرّفات انگليس در ينگى دنياى شمالى از اين به بعد خود را آزاد دانسته و موسوم به اتائونى مىشوند ( فرانسه ) به حكم پادشاه فرانسه سخره و بيگارى يعنى كار كردن مجّانى موقوف مىشود . [ سنهء 1191 هجرى - سنهء 1777 مسيحى ] آسيا - در اين سال محمد دهى افندى از جانب سلطان عبد الحميد خان سلطان عثمانى به رسالت نزد وكيل آمده خواهش كرد كه لشكر كريمخان از بصره مراجعت كند ولى كريمخان قبول اين خواهش ننمود . هم در اين سال امام مسقط با دوازده هزار عرب از خوارج و غيره به حمايت و امداد اهالى بصره آمدند و قريب