اولياء در فاخرهء بخارا حميت عن الآفات و المخافات اكثر من ان يحصى است . اكنون اين فقير حقير كم‌بضاعت ، خادم الاولياء العبد احمد بن محمود المدعو بمعين الفقراء غفر اللّه تعالى له و لوالديه و لجميع المؤمنين و المؤمنات و المسلمين و المسلمات ، به حكم : ان شيئا كله لا يدرك ، اعلموا ان كله لا يترك بعضى از علماء كرام و مشايخ اسلام را ، قدس اللّه تعالى ارواحهم كه مراقد ايشان مهابط رحمت و غفرانست ، به قدر وسع و امكان ، باميد شفاعت ايشان ، در اوراق ثبت خواهد كرد ، و اسامى و القاب ايشان چنان كه از كتب معتبره در نظر آمده است مذكور خواهد شد ، و تاريخ ولادت و وفات بعضى آنقدر كه معلوم گردد مسطور خواهد گشت ، بتوفيق اللّه تعالى و تيسيره « 1 » . باز بدانكه اگرچه فتح بخارا در زمان صحابه و تابعين رضى اللّه عنهم اجمعين بوده است ، اما مرقد مطهر هيچيك از صحابه و تابعين بيقين و تعيين در بخارا مقرر نيست ، و بنقل صحيح ثابت نشده است ، و اما مزار پرانوار خواجهء اهبان « 2 » و كعب احبار « 3 » و محمد بن واسع « 4 » رضى اللّه عنهم و غير ايشان از صحابه و تابعين كه در ميان عوام بخارا شهرت يافته است ، از كتب معتبرهء اهل نقل خلاف آن فهم مىشود ، و در محل ذكر هريك از ايشان آنچه واقعست مكتوب خواهد شد . اما بعضى از اهل كشف و عيان فرموده‌اند كه هركه به نيت زيارت عزيزى و بزرگى بتربتى رسد ، و اعتقاد او آن باشد كه آن بزرگ آنجا مدفونست ، و واقع

--> ( 1 ) - اصل : تيسره . ( 2 ) - اهبان ، بضم اول و سكون ثانى : ابو عقبه اهبان بن اوس الاسلمى « مكلم الذئب » صحابيست ، « اسد الغابة فى معرفة الصحابة » . ( 3 ) - كعب الاحبار : ابو اسحاق كعب بن ماتع ، از علماء يهود يمن و اقدم روات حديثست ، در زمان خلافت ابو بكر يا عمر اسلام آورد و در سال 32 وفات يافت . « المنجد » ( 4 ) - محمد بن واسع الازدى « زين القرّاء » عالم و عابد و عارف بوده و در سنهء 123 وفات يافته است ، « حبيب السير ج 2 ص 186 و تذكرة الاولياء ج 1 ص 48 »