محمد رضا واليزاده معجزى
130
تاريخ لرستان ( روزگار پهلوى ) ( فارسى )
سرهنگ ارغوان فرمانده نظاميان با همان لباس ارتشى به اشاره شيخ خزعل به ميان قبايل و طوايف رفت و خطابههايى جهت تشجيع و تهييج آنان براى شركت در اين قيام ايراد كرد و در قبال اعتراض امير لشكر غرب به اينگونه اعمال خلاف قانون ، او تلگرافها [ ى ] زنندهاى به فرماندهى لشكر مخابره و اظهار داشت كه همكارى او با خزعل متكى به فرمان و دستخط وليعهد مىباشد . در خلال اين اقدامات نماينده شيخ با اعتبار يك ميليون تومان به اروپا نزد احمد شاه رفت و ضمنا به همدستان خود و من جمله خوانين بختيارى و بعضى از خوانين لرستان پيغام داد كه هرچه زودتر با سواران و تفنگچيان خود در اهواز متمركز گردند . نخستين كسى كه پيش از ديگران به اهواز رسيد امير مجاهد بود كه به اتفاق دويست نفر سوار ، خود را به اهواز رسانيد . بعد از امير مجاهد مرتضى قلى خان و حاج شهاب السلطنه به اتفاق سه هزار سوار بختيارى به فاصله پنج روز و بعد از آنها سردار حشمت ، سالار ظفر ، سالار اقبال و جمع كثير [ ى ] از خانها و خانزادگان ، هركدام به اتفاق سواران و تفنگچيان ابواب جمعى و مربوط به خود وارد [ اهواز شدند ] و بعد از رسيدگى معلوم شد « 1 » روى هم رفته نزديك به سى و پنج هزار نفر قواى مختلف از عرب و بختيارى و لرستانى « 2 » در اهواز گرد آمدهاند . « 3 » شيخ خزعل و بختياريان از سالها قبل با همديگر مربوط بوده و خوانين بختيارى مدتى از سال را مهمان شيخ بودند و با او جليس [ . . . ] بودند و شيخ به خاطر جلب محبت و علاقه آنان نسبت به خودش هنگام مراجعت به خانه خود به قدر كافى از ليرههايى كه گرد آورده بود ، به آنان مىداد . از شش سال پيش هم مىگويند اتحاد مثلثى ميان خزعل خان و غلامرضا خان امير جنگ والى پشتكوه و صولت الدوله قشقايى وجود داشته [ است ] و والى پشتكوه در اثر همين اتحاد ، در اين هنگام ، ميرزا عبد الحسين رشنوادى وزير خود را به اهواز فرستاده و او نامه والى را به خزعل تسليم و در انتظار دستور قريب سه ماه بلاتكليف در اهواز معطل شده و با كسب اجازه از والى به پشتكوه برگشت .
--> ( 1 ) . اصل : شود . ( 2 ) . چون همزمان با قيام خزعل عشاير لرستان سخت گرفتار مضيقه مالى بودند و از آن طرف خزعل حقوق كافى به سوار و تفنگچى مىداده لذا بعيد نيست كه بعضى از افراد مربوط به طوايف تقاضاى استخدام كرده باشند . ( 3 ) . اصل : آمدند .