ابواب جمع خود مىساخت . يكى از شاهكارهاى خزعل اين بود كه در اين برهه از زمان كه دولت مركزى و حكام ناتوان قدرت وصول مالياتها را بويژه در نقاط عشايرنشين مانند خوزستان نداشت ، خزعل از دولت تقاضا مىكرد كه وصول ماليات عشيره‌هايى را كه از پرداخت ماليات سر برمىتاخته‌اند به او واگذار [ كند ] تا او به حيطه وصول درآورده به خزانه دولت بريزد . دولت ناتوان ايران كه از فرط بىپولى از پرداخت حقوق كاركنان خويش عاجز بود ، از اين نوع درخواستها استقبال مىكرد و بدون توجه به عواقب كار و سوء نيت شيخ خزعل موجبات تسلط و بسط يد شيخ را در خوزستان فراهم مىكرد . شيخ خزعل به محض تحصيل اجازه ، شيخ طايفه را به زنجير كشيده و يك نفر از پيرامونيان خود را بعنوان شيخ بر آن عشيره تحميل مىكرد و با اين رويه در ظرف چند سال پايه‌هاى قدرت و نفوذ خود را در سراسر خوزستان بطورى محكم و استوار ساخت كه بالاخره درصدد تجزيه آن خاك مقدس و گستردن بساط سلطنت در آن برآمد كه شرحش بيايد . خاصه آن‌كه از انقلاب مشروطه به بعد كه هرچه بيشتر نابسامانى اوضاع را به كام خود مىديد تقريبا ايران و ايرانى بودن خود را در طاق نسيان نهاده و قلاده اطاعت و فرمانبردارى دولت بريتانياى كبير را به گردن انداخت و در اثر وعده و وعيدهاى دولت استعمارگر مزبور بطورى دستخوش خيالات باطل گرديد كه خود را در رديف پادشاهان عرب قرار داده با آنان رابطه دوستانه برقرار كرد و حتى معاهداتى نيز منعقد ساخت . در همين ايام بود كه عبد المسيح الظاكى شاعر با وجودى كه بيرق ايران را بر فراز قصر فيله شيخ خزعل در اهتزاز مىديد مشار اليه را ضمن قصيده‌اى - كه در مدح وى سروده است - پادشاه خوزستان ، شيخ جاسب فرزند اكبرش را وليعهد و حاج محمد على رئيس التجار محمره ، پيشكار او را بعنوان « الوزير الاكبر » خوانده « 1 » و به قول عوام « هندوانه زير بغل او گذاشته است » . اين حاجى محمد على رئيس التجار كه او را در خوزستان به نام اختصارى ( حاجى رئيس ) مىخوانده‌اند يكى از داهيه‌هاى خوزستان بوده و بيشتر نفوذ شيخ بوسيله و با پادرميانى اين مرد عجيب در خوزستان و مخصوصا در عمال دولت ايران گسترش يافته است [ . . . ] . در طى جنگ جهانى اول شيخ خزعل خودسرانه و بدون كسب اجازه از دولت ، همدست انگليسىها بود و به نفع آنها با عثمانى مىجنگيد و در تمام اين مراحل كوشش خزعل اثبات

--> ( 1 ) - اصل : ستوده