محمد رضا واليزاده معجزى
243
تاريخ لرستان ( روزگار قاجار ) ( فارسى )
آغا سلطان ، كار آسان شد و زن و بچه مير تيمور خان زينتآلات مزبور را نزد يك نفر از تجار خرمآباد گرو گذاشته ، دو هزار تومان قرض كرده به مظفر الملك دادند و مير تيمور خان آزاد گرديد . مشروط بر اينكه از حاج عالى خان جدا نشود و هميشه تحت مراقبت او باشد . مير تيمور خان تا فصل پائيز در همسايگى حاج عالى خان سگوند به سر برد و هرجا كه حاج عالى خان و قيطول او مىرفتند ، مير تيمور خان و زن و بچهاش نيز مانند سايه از دنبال او مىرفتند . در اين هنگام طبق معمول چون هوا رو به سردى مىرفت و فصل قشلاق رسيده بود ، لذا طوايف آماده حركت به نواحى گرمسيرى شدند و حاج عالى خان كه علاوه بر داشتن مقام « ايلخانيگرى » « 1 » طايفه سگوند ، عنوان پيشكارى حكومت لرستان را نيز داشت و موظف بود كه با كمك همكاران خود - صيد مهدى خان حسنوند ، قاسم خان ميرپنج فرمانده فوج محلى امرائى ، حيدر خان بيرانوند و مير محمد خان ديركوند عموزاده تيمور خان - ماليات لرستان را به حيطه وصول درآورد و لذا اجبارا به اتفاق قيطول خود كه از آبستان آمده و در پاى منار خرمآباد به انتظار مشار اليه بودند ، به سوى گرمسير رهسپار شد كه در اينجا بقاياى ماليات را كه هنوز بر ذمه عشاير مانده بود ، وصول نموده و به خزانهدار مظفر الملك ، نايب الاياله لرستان و خوزستان تحويل دهد . خود مظفر الملك نايب الاياله ( يا حاكم لرستان ) نيز به حكم اجبار بايستى اردوى خود را در صيمره كه حد وسط مسكن ايلات و طوايف لرستان در فصل پاييز و زمستان مىباشد ، مستقر سازد تا بتواند با سهولت امور مردم را رتق و فتق كند ، زيرا در آن هنگام شغل عمده لرستانيان حشمدارى و دامپرورى بود و مانند اين زمان كشاورزى آنان خيلى توسعه نداشت و نسبت به
--> ( 1 ) . حكم ذيل كه مقارن با همين اوقات ، يعنى در سال 1298 ، از طرف نايب الاياله لرستان و خوزستان ( ميرزا محسن خان مظفر الملك ) صادر گرديده [ است ] و نظر بر اينكه حاكى از سركردگى و رياست بلامعارض حاج عالى خان بر كل طايفه سگوند مىباشد مدرك زندهاى از ترقيات و تقرب او در زمان ظل السلطان است ، لذا آن را در اين حاشيه بىكم و زياد درج مىنمايد عين حكم نزد نگارنده است : هو اللّه تعالى شانه . حكم عالى شد كه چون همواره اوقات عاليجاه حيات خان خدمتگذار ديوان همايون اعلى بوده و توشمال طايفه معتمدى بوده است و ماليات و متوجهات ديوانى طايفه مزبور را به حيطه وصول و ايصال رسانيده است و حسن خدمت و صداقت خود را به منصه ظهور رسانيده ، لذا حسب الاستدعاى عالىجاه مجدت همراه حاج عالى خان سركرده كل سگوند ، توشمالى طايفه مزبور را كما فى سابق به عهده عاليجاه مشار اليه واگذار نمودم كه با اطلاع و صوابديد ايشان ماليات و متوجهات ديوانى آنها را به حيطه وصول رسانده ، ايصال دارد حرر فى شهر شوال 1298 محسن .