ظل السلطان باوجوداين همه كبر و نخوت و غرور بىحد و حصر ، اين مرد را استاد و رهبر خود خوانده و در نزد وى ماسك آزادىخواهى و اصلاح‌طلبى بر چهره خود زده و از حكومت استبدادى ايران شكايت را سر داد . چون موضوع رابطه مكاتبه ظل السلطان و ميرزا ملكم خان قدرى مفصل است ، لذا درج همه مطالب و مكاتبات آن را در اين فصل مشكل و گذشته از حجم كتاب كه زياد مىشود از منظور اصلى و هدف كلى خود دور مىشويم ؛ بنابراين حتى الامكان به اختصار برگزار مىنماييم . به‌طورى كه از مندرجات مقاله محققانه سركار سرهنگ جهانگير قائم مقامى در مجله " بررسىهاى تاريخى " استفاده مىشود مكاتبه ملكم خان با ظل السلطان در سال 1298 كه ظل السلطان در ركاب ناصر الدين شاه در بروجرد بوده ، شروع شده است . از موضوع نامه ملكم خان اطلاعى در دست نداريم اما خوشبختانه اصل پاسخى كه ظل السلطان به نامه ميرزا ملكم خان داده در دست است و مندرجات اين جوابيه مشعر بر اين است كه مختصا مكاتبه اين دو نفر از همين سال آغاز شده است . مفاد نامه ملكم خان على ظاهر اثر خود را در ظل السلطان بخشيده ، زيرا در پاسخى كه شاهزادهء مزبور به تاريخ 8 ذيقعده 1298 داده است ، مىنويسد : " امروز وضع دولت ايران غير از سابق است . اغلب در خيال مدنيت افتاده و همت گماشته‌اند . خيالات واهى سابقه از ميان رفته و به اندك محرك به هيجان مىآيند . موقع موقعى است كه وجود يك نفر شخص فيلسوف و دانايى مثل جنابعالى از لوازم است هرگاه ممكن باشد " به اى نحو كان " به ايران بياييد . دور نيست كه وجود شريف اسباب خير و صلاح ملى براى اين مملكت باشد . » ظل السلطان در اين نامه نوشته است : " واضح است كه در چنين نقطه از نقاط مملكت كه جز مقاله جمعى از الوار بىتربيت گفتگويى نيست حصول و وصول اين مراسله كه از فيلسوف دانايى سراپا مشحون به حكمت و اطلاعات مدنيت است ، چه نوع اثر و ثمر دارد خاصه كه از زمان مجاعه كه در تهران جنابعالى را ملاقات نموده و اصغاى سخنان حكيمانه نموده بوده ، كتبا و خطابا هيچ دفعه گفتگوى و استماعى نشده بود . " نكته‌اى كه جلب توجه مىكند و به تاريخ لرستان مربوط مىباشد كنايه طنزآميزيست به لرستانيان كه آنها را " الوار بىتربيت " خوانده است . به‌طور مسلم نيش اين كنايه به هيچ‌وجه متوجه طايفه لر بختيارى نيست . زيرا در اين سال ( 1299 ) روابط ظل السلطان با ايل بختيارى به مناسبت دوستى و روابط و داديه صميمانه با