ملا عبد الفتاح فومنى گيلانى

46

تاريخ گيلان ( فارسى )

و نواب معصوم بيك اعتماد الدوله ، سپه سالاران و معتبران خان احمد خان را كه در روز جنگ اسير و دستگير شده بودند ، مصحوب آدم اعتبارى ، روانهء درگاه شاه طهماسپ گردانيده و با كمال عظمت و شوكت و اقتدار ، از رشت روانهء الكاى لاهجان گشته ، به دار الامارهء خان احمد خان نزول و حلول فرمودند « 1 » . و چون نواب خان احمد خان از سورت غضب پادشاه ايران متوهم شده ، متحير و مشوش خاطر ، در جنگلهاى اشكور و سمام و ساير بلاد محروسه مىگرديد ، ارباب و اعيان و ملكان و كدخدايان و جمهور و سپاه و لئام ولايات و بلوكات بيه‌پيش ، به قدم اعزاز و احترام و استقبال پيش آمده ، اطاعت و متابعت نواب معصوم بيك مىنمودند و معصوم بيك تمامت ولايت بيه‌پيش ، از گيل و طالش را به سلاطين و امرا قسمت نموده ، به تخت لاهجان رحل اقامت انداخته ، مدت يك سال ، سلاطين و امرا با لشكر بلا انتها ، جنگلهاى بيه‌پيش و كوهات « 2 » و مغارات آن حدود را احاطه كرده بودند و غارت و تالان و قتل مسلمانان و بىگناهان ، به سرحد افراط رسيده بود . تا آنكه شرف خان - حاكم تنكابن - كه ضبط آن سرحد منوط به وى بود ، خان احمد خان را در منزل مير ملك اشكورى كه سپه سالار آن ولايت بود ، به دست آورده و در لاهجان نزد معصوم بيك وكيل آورده ، مقرر فرمودند كه تمامى سلاطين و امرا و اركان و اشراف و اعيان اردو ، به اتفاق ملازمان و مخصوصان و مقربان ، به استقبال خان احمد خان سوار شوند و ركن السلطنه نيز خود سوار شده ، فرمودند كه سازنده‌ها

--> ( 1 ) - در اصل : فرموده‌اند . ( 2 ) - اين كلمه جمع صحيحى نيست . در گيلكى « كولهات » به معنى منطقهء دامنهء كوه ، يعنى اراضى ميان‌دشت و كوههاى مرتفع است .