اسكندر بيگ تركمان

1022

تاريخ عالم آراى عباسى ( فارسى )

افتاد كه هرگز در آن ديار شدت آن بليه بدين مشابه و طغيان نبوده و ببعضى محال طارم و قرى قزوين نيز بنا بر قرب جوار سرايت كرده جمعى تلف شدند . متوفىها كه در اين سال جهان فانى را وداع كرده بعالم باقى انتقال كردند . اسفنديار بيك عربكرلو است كه از زمرهء مقربان بساط اقدس و معتمدان درگاه بود در هنگام معاودت از سفر خير اثر بغداد در حوالى نهاوند در وقتى كه سواره با چند نفر از رفقاء طى مسافت مينمود حال بر او متغير گشته از رفتن باز ماند و خبر به حضرت اعلى رسيد آن حضرت از شمول عاطفت محفه و تخت روان فرستادند بمحفه درآمده چند قدمى پيمود بيطاقت شده باز ميل سوارى كرد تاب سوارى نيز نياورده اظهار بيطاقتى كرد پائين آوردند كه لحظهء در سر راه استراحت نمايد چون پيمانهء حياتش لبريز شده بود وديعت زندگانى بمتقاضى اجل سپرده متوجه سفر آخرت شد وى ولد كمال بيك است كه اباعن جد از زمرهء صوفيان صافى طويت اين دودمان بود و بمنصب اوچى باشىگرى سرافرازى داشت و در اواخر ايام حيات حيات از وفور اعتماد ايشيك [ 720 ] آقاسى باشى حرم عليهء عاليه شد . بعد از فوت پدر منصب اوچى باشيگرى كه موروثى آن سلسله بود به او تعلق گرفت بوفور اهليت و آداب دانى بمدارج عليا ترقى نموده روز بروز پايهء قدر و منزلتش بلندى يافته از زمرهء مقربان خاص و مخصوصان بزم اختصاص گرديد و صاحب رأى و مشورت بود چون پسرش صغير و كوچك بود منصب موروثى باحدى تفويض نيافت كه بعد از آنكه پسرش نشو و نما يافته قابليت آن خدمت داشته باشد بمقتضاى آن عمل شود . سلمان خان ولد شاه على ميرزا كه وزير ديوان اعلى و اعتماد الدوله بود بعد از معاودت يورش بغداد در دار السلطنهء اصفهان مريض گشت نشان علت سرطان در بدن ظاهر گشته به آن الم مبتلا گرديد مكرر فصد كردند و تبريد مينمودند اصلا مفيد نيامد رفته رفته مرض مستولى گشته معالجات اطباء و تصرفات جراحان دافع قضا نگشت عاقبت رخت امل بسر منزل آخرت كشيدند . پدرش شاه على ميرزا خواهر زادهء حضرت شاه جنت مكان بود هميشه آن سلسله شرف مصاهرت ايندودمان داشته‌اند وى نيز دو مرتبه به اين رتبهء و الا سرافرازى يافت مقطوع العقب بود و فرزندى از او در وجود نيامد متروكات خود را در زمان حيات و صحت بدن به حضرت اعلى هبه نموده بود چنان كه مسود اين اوراق مكررا از او اين اعتراف شنيده بود و آكودلى مال ديوان نيز داشت بنابر اين متملكاتش بحيطهء ضبط درآمد و منصب ديوان اعلى چنانچه سبق ذكر يافت بسلطان العلمائى خليفه سلطان ابن مير رفيع الدين محمد صدر تفويض يافت .