فضل الله روزبهان خنجى اصفهانى

325

تاريخ عالم آراى امينى ( فارسى )

واقعات سنهء اربع و تسعين و ثمانمائه « 1 » [ 894 / 9 - 1488 ] غرّهء محرّم اين فرخنده سال سعادت انتاج ، مطلع خورشيد خلافت ، قشلاقگاه خود را « 2 » قرا آغاچ [ نمود ] « 3 » و مستقرّ سرير كيوان صعود ، مشترى سعود دامن تل سلطان بود ؛ « 4 » و آن تلىست در وسط قشلاقگاه همچو خرمن ماه كه اوج سماك زمين او و فلك الافلاك خوشه چينش تواند بود . خرد در انديشه كه در وسط [ آن ] بيشه كه اطرافش تمام هامون است ، وجود چنين مكان مرتفع چون صورت بسته ؟ و از اخبار معتمدان سكّان آن نواحى چنين استماع افتاد كه يكى از ملوك در زمانهاى سابق عمارتى « 5 » بلند اين جا پرداخته و گردش روزگار آن را ويران ساخته است و اين سخن عقلا بسيار دور نيست ، بنابر آنكه يك « 6 » راى حكما در تكوّن جبال اين است كه عمارات عاليه به تواتر اشعهء كواكب سيّار و ورود امطار به طول روزگار و عرض ادوار ، صورت كوه برآورده .

--> ( 1 ) . P : عبارت عنوان را بياض گذارده است . ( 2 ) . P : « خود را » ندارد ( 3 ) . P : آغاچ + بود ، با توجه به پايان جمله تصحيح شد ( 4 ) . F : بود + نمود ، كه اصلاح شد ( 5 ) . F : عمارت . ( 6 ) . F : يكى ؛ K : يكى از آراى حكما .