مولف ناشناخته

331

تاريخ شاهى ( فارسى )

راه سفر آخرت پيش گرفت . مدت سلطنتش شش سال بود . » ( حبيب السير ج 3 ص 83 ) نكته لازم به ذكر ، مناسبات قراختائيان كرمان با هولاكو خان است كه نه تنها روابط سياسى و اقتصادى و خانوادگى داشتند ، بل در جنگهاى بغداد نيز با او همراهى كرده‌اند . علاوه بر آن ، در كرمان يك اثر تاريخى عجيب هست بنام بند هلاكو ، اين بند به صورت يك سد كوتاه حدود 11 متر ارتفاع و شش هفت متر قطر بين دو كوه واقع است و دره‌اى را به عرض حدود يك پنجاه متر مىپوشاند . اين سد بر روى آب معروف به « سيدى » ( سعيدى ؟ ) در چهارفرسنگى شهر كرمان بنا شده است ، و براى جلوگيرى از سيلاب و هم‌چنين ذخيره آب بسيار اهميت دارد . كيفيت بناى آن مثل بسيارى از بندهاى قديمى ايران ( تقريبا شبيه بند فريمان ) بوده ، يعنى در وسط ديوارهء سد سوراخهائى است كه از داخل ديواره آن را با دريچهء آهنى مىبسته‌اند تا سد پر مىشده است و بعد از همان بالاى سد ، به تدريج كه آب كم مىشده ، يكىيكى دريچه‌ها را مىگشوده‌اند تا به دريچه آخرى - پائين دره ميرسيده ، كه اواخر تابستان ، چون آب كم مىشده ، ديگر احتياج به بستن ندارد . در تاريخ كرمان ، حاكم يا آدم متعين ثروتمندى به نام هولاكو كه موفق به ساختن چنين سدى شده باشد نداريم . زمان كوتاه حكومت هلاكو ميرزا پسر شجاع السلطنه نيز كه حوالى 1247 ه / 1831 م . بر كرمان حكومت داشته چندان طولانى نبود كه بتواند چنين كارى انجام دهد ، علاوه بر آن دوران حكومت شجاع السلطنه و فرزندانش از 1244 تا 1248 عموما در جنگ با فارس يا يزد يا مبارزه با عباس ميرزا گذشته است ، و چون تواريخ مفصلى از دوران قاجار در باب كرمان داريم ، هيچ جا اشاره به چنين ساختمان مهمى از هلاكو ميرزا نيست . علاوه براين